Utjecaj emisija štetnih plinova iz cestovnog prometa na vegetaciju i materijale

Sveučilište u Zagrebu

Fakultet prometnih znanosti

SEMINARSKI RAD

UTJECAJ EMISIJA ŠTETNIH PLINOVA IZ CESTOVNOG

PROMETA NA VEGETACIJU I MATERIJALE

Mentor: Marijan Jakovljević, mag. ing. traff.

Student: Filip Buturić

Matični broj studenta: 0195033061

Zagreb, 2017.

SADRŽAJ

1. Uvod ............................................................................................................................ 1

2. Proces izgaranja i njegovi produkti ............................................................................. 2

3. Utjecaj ispušnih plinova na atmosferu ........................................................................ 4

3.1 Efekt staklenika ............................................................................................. 4

3.2 Kisele kiše ..................................................................................................... 6

4. Utjecaj ispušnih plinova na vegetaciju ........................................................................ 7

4.1 Procesi u tlu ................................................................................................... 8

5. Utjecaj ispušnih plinova na materijale ....................................................................... 10

6. Zaključak ................................................................................................................... 12

7. Literatura ................................................................................................................... 13

Proces izgaranja je proces oksidacije gorivih sastojaka iz goriva (C, H, S) u

kojem se oslobađaju velike količine topline (egzoterman proces). Razlikujemo dvije
vrste izgaranja obzirom na produkte koji njime nastaju:

1) Potpuno izgaranje - je idealan proces, čiji produkti su ugljikov dioksid (CO

) i

vodena para (H

O), kao i od zraka preostali dušik i kisik, ako je zrak bio u suvišku.

Slika 1

: Masena bilanca potpunog izgaranja [3]

2) Nepotpuno izgaranje - je realan proces, čiji produkti su i dalje sposobni

izgarati (djelomično izgorjeli ugljikovodici) i kao takvi u ispušnim plinovima iz motora
vozila odlaze u okolinu. Nepotpuno izgaranje najčešće je uzrokovano pomanjkanjem
kisika (bogata smjesa) ili lošom izmješanosti gorive smjese, zbog čega se gubi dio
energije (smanjen stupanj korisnog djelovanja motora). Osim toga u produktima
nepotpunog izgaranja pojavljuju se sastojci koji su štetni za ljudsko zdravlje i okoliš.

Općenito, štetne tvari su tvari, određene propisima, koje svojim sastavom,

količinom i svojstvima (fizikalnim, kemijskim ili ekotoksikološkim: npr. radioaktivnim,
otrovnim, kancerogenim, mutagenim) štetno djeluju na zdravlje ljudi ili stanje okoliša, s
dokazanim akutnim ili kroničnim toksičnim učincima. [2] Prema svojstvu štetnosti,
produkte izgaranja kod cestovnih motornih vozila možemo podijeliti na:

1) Neštetni sastojci:

• N - dušik

₂

• H O - vodena para

₂

• O - kisik

₂

• CO - ugljični dioksid

₂

2) Štetni sastojci:

• CO - ugljični monoksid

• CH - ugljikovodici