VATROGASNA ŠKOLA
Ustanova za obrazovanje odraslih
Odjeljenje Split
ZAVRŠNI RAD
Za zvanje: Vatrogasac
Tema:
Drveni potpornji, namjena i izrada
Polaznik: Mentor:
Tonči Huljić Zvonko Pućo, dipl.ing.
Školska godina 2017./2018.
Sadržaj
1. Uvod..............................................................................3
2. Potresi.........................................................................4,5
3. Uloga vatrogasaca u potresu...........................................6
4. Pretraživanje ruševina....................................................7
5. Drveni potpornji – namjena i izrada......8,9,10,11,12,13,14
15,16,17,18,19,20
6. Zaključak.......................................................................21
7. Literatura......................................................................22
2
2. Potresi
Potresi su iznenadne i kratkotrajne vibracije tla. Razlikujemo nekoliko vrsta potresa
pa tako imamo potres izazvan urušavanjem stijena (urušni potres), magmatskom
aktivnosti (vulkansi potres) ili potres nastao tektonskim poremećajima (tektonski
potres). Mjesto nastanka potresa u dubini Zemlje naziva se hipocentar ili žarište
potresa. Prilikom potresa šire se vibracije na sve strane od hipocentra preko
potresnih valova. Točka gdje je potres najjači zove se epicentar i on se nalazi na
površini Zemlje neposredno iznad hipocentra.
Jačinu potresa mjerimo Mercalli-Cancani-Siebergom ljestvicom ili skraćeno
Mercallijevom ljestvicom. U instrumentalnoj seizmologiji jakost potresa određuje se
na osnovi magnitude, tj veličine koja se izračunava na temelju zapisa seizmografa.
Takvu ljestvicu magnituda je postavio Richter 1935. Godine te se ona i zove njegovim
imenom.
Na Zemlji prosječno godišnje se zabilježi prosječno milijun podrhtavanja tla, ali
uglavnom su to potresi i podrhtavanja nezamjetljivih za ljudska osjetila. Godišnje od
20 do 30 potresa za posljedicu ima ljudske žrtve. Po zapisima smatra se da je potres
1556. Godine u Shaanxiju, Kina bio najsmrtonosniji potres u povijesti čovječanstva te
se procjenjuje da je odnio 830 000 ljudskih života. 1960. Godine potres kod Valdivije,
popularno nazvan Veliki čileanski potres 22. Svibnja je najsnažniji potres ikad
zabilježen na Zemlji, sa magnitudom od 9,5 stupnjeva po Richteru.
Skoro 95% potresa se događa u dva pojasa – cirkumpacifičkom i mediteransko-
transazijskom pojasu. Cirkumpacifički se proteže rubom Tihog ocena, a
mediteransko-transazijski od Azora preko Sredozemnog mora, Male Azije, Kavkaza i
tako dalje do Indonezije.
U Hrvatskoj postoje nekoliko zona veće seizmičke aktivnosti, ali se svi potresi ubrajaju
u red plitkih potresa. Do potresa u priobalju dolazi zbog podvlačenja Jadranske
platforme pod Dinaride, što je izazvano kretanjem afričke ploče prema euroazijskoj. U
kontinentalnom, sjeverozapadnom dijelu Hrvatske potresi su posljedica pomaka
Dinarida i Alpa. 361. Godine zabilježen je prvi veliki potres te je, prema predaji, u
more propao grad Cissa na otoku Pagu. 1511. Pogođen je Slunj, a 1667. Godine
potres je pomeo Dubrovnik. 1757. Godine snažan potres je pogodio Viroviticu te je
nakon tri jaka udara zabilježeno i 54 manjih.
Spomenuti potresi temeljem zapisa su klasificirani kao potresi od devet i deset
stupnjeva po Mercaliju i ujedno su najjači potresi zabilježeni u Hrvatskoj.
4
1880. godine s epicentrom u Medvednici kraj Zagreba potres snage 8 po Mercalliju a
6.3 po Richteru odnio je jedan život, 29 ozlijeđenih sa materijalnom štetom na 1758
objekata uslijed čega je većina stanovnika napustila grad. Kroz godinu dana je
zabilježeno 185 podrhtavanja tla.
1942. zabilježen je potres magnitude 6.2 po Richteru u Imotskoj krajini a dvadeset
godina poslije potres iste magnitude je protresao makarsko primorje. U prvom udaru
je stradalo 700 metara rive a kroz dva tjedna je zabilježeno preko 50 podrhtavanja
tla. Oštećeno je oko 11 tisuća stambenih objekata a 13 tisuća stanovnika je ostalo bez
krova nad glavom. Posljednji snažni potres se desio u Stonu na Pelješcu pri čemu je
srušen veliki broj objekata koji su se iza toga godinama obnavljali.
5
