Historijski razvoj poštanskog saobraćaja u svijetu

UNIVERZITET U SARAJEVU

FAKULTET ZA SAOBRAĆAJ I KOMUNIKACIJE

ODSJEK: Komunikacije

SMJER: Komunikacijske tehnologije

SEMINARSKI RAD

Predmet: Osnovi transportnih i komunikacijskih sistema

Tema 5: Historijski razvoj poštanskog saobraćaja u svijetu

Predmetni profesor:

Student:

Doc.dr. Abidin Deljanin

Ivan Petrović

Broj indexa:

6942

Sarajevo,Novembar 2013. god

HISTORIJSKI RAZVOJ POŠTANSKOG SAOBRAĆAJA U SVIJETU

Sadržaj:

1.1. Uvod.....................................................................................................................................2
1.2. Nastanak i razvoj potreba u prenosu poruka........................................................................3
1.3. Najznačajniji utjecaji na razvoj poštanskog sao braćaja......................................................5

1.3.1. Pojava poštanske marke................................................................................................5
1.3.2. Porodice značajne za razvoj poštanskog saobraćaja.....................................................6

1.4. Razvoj sredstava za prenos poruka...................................................................................... 7

1.4.1. Historijski razvoj telegrafije u svijetu..........................................................................8
1.4.2. Morse-ov elektromagnetski telegraf............................................................................. 8
1.4.3. Telegrafija nakon Morse-a............................................................................................9

1.5. Razvoj telefonije................................................................................................................ 10

1.6. Internet............................................................................................................................... 12
1.7. Zaključak............................................................................................................................14
1.8. Literatura............................................................................................................................15

HISTORIJSKI RAZVOJ POŠTANSKOG SAOBRAĆAJA U SVIJETU

1.2. Nastanak i razvoj potreba u prenosu poruka

Historija razvoja prenosa poruka usko je vezan za razvoj ljudskog društva i njegove

kulture. Prema historijskim izvorima prijenos poruka počinje pojavom prve pismenosti i
saznanju o postojanju nekog oblika društvene organizacije. Za postojanje potrebe u razmjeni
poruka između ljudi neophodno je da među njima postoji neka veza. Za postojanje potrebe u
prenosu poruka između prostorno udaljenih ljudi neophodno je i da ljudi između kojih postoji
neka veza budu međusobno prostorno udaljeni.

Prema tome, potrebe za prenosom poruka

između prostorno udaljenih ljudi stare su

koliko i veze između prostorno udaljenih ljudi. Sve dok su svi ljudi koji su se međusobno
poznavali živjeli zajedno nije se mogla pojaviti ni bilo kakva potreba za prenosom poruka.

Prva potreba u prenosu poruka pojavila se u onom trenutku prahistorije u kome je

uspostavljena prva veza između prostorno udaljenih ljudi. Do uspostavljanja ove veze moglo
je doći na dva načina:

1. Upoznavanjem razdvojenih ljudi;
2. Razdvajanjem ljudi koji se poznaju.

Do pojave poruka moglo je doći, na recimo ovaj način, ako je jedno pleme koje je

bilo preveliko za stalnu zajednicu se podijelilo u dvije ili više zajednica koje su se prostorno
razdvojile ali nastavile da održavaju uzajamnu vezu putem primitivnih poruka.

Motivi za uspostavljanje i održavanje veze između prostorno udaljenih ljudi mogu biti

veoma raznovrsni: rodbinski, prijateljski, privredni, kulturni, vjerski, ideološki, sportski,
politički itd.

Pojavom pismenosti čovjek je mogao da napiše sve što treba da saopšti drugom

čovjeku, i tu pisanu riječ uvijek je prenosio neko kome je upućena. Stoga u razvoju
civilizacije smatra se početak pismenosti ujedno i početak pošte. Riječ pošta je latinizam i
javlja se prvi put u srednjem vijeku kod

Marka Polo

−a

Lat. «

posita mansio» = « postavljena postaja » .

On je često koristio pri opisu poštanskih veza, riječ

Poeste

za oznaku stanica za

transport putnika, roba i pisama. Pošta je uvijek neposredno zavisila i stoga uvijek pratila
ljudski napredak i odgovarajuća naučna otkrića.

Poslije stvaranja prvog pisma, najprije slikovnog, zatim usavršavanjem kroz klinasto

do današnjeg slogovnog, ispunjen je osnovni preduslov za prenos pisanih poruka najprije na
komadima kože i kosti, papirusu, zatim na glinenim pločicama, pergamentu te pojavom
papira. Oko 105.g. u Kini počinje se nazivati oblik i temelj današnje pošte.

Vijesti, saopštenja, obavještenja

Dr. Enes Arnautović, Tehnologija i tehnika poštanskih komunikacija, Sarajevo (2003.)

Marko Polo − ( 1254.god. − 1325.god. )

HISTORIJSKI RAZVOJ POŠTANSKOG SAOBRAĆAJA U SVIJETU

Ipak, osnivačem pošte se smatra Rimski imperator

August Gaj Oktavija

koji je uveo

organizaciju koja u mnogo čemu sliči organizaciji današnje pošte. U saobraćajnoj
terminologiji

« CURSUS PUBLICUS-a »

( Rimski period ) susreću se poštanske stanice

na kojima se okupljaju ljudi da bi saznali vijesti i događaje pri odlasku i dolasku kola Cursus
Publicus−a. Pojava prijenosa vijesti datira od saznanja o postojanu nekog oblika državne
organizacije, kada je bilo nužno da vladari putem glasnika dobijaju i prenose informacije u
cilju upravljanja državom i vođenju ratova.

Stvaranje država u svijetu, ratovi i razvoj privrede uslovili su da se uz glasnika kao

prenosioca vijesti, prenose tekstovi na papirusu i glinenim pločicama. Ne zna se tačno kada je
upotreba pošte postala javna, ali je sigurno da je do tog preokreta došlo na prelazu između
feudalizma i kapitalizma.

Za ovaj period razvoja pošte karakteristično je organizovanje

univerzitetskih, trgovačkih, esnafskih i drugih pošta.

August Gaj Oktavijan − poznati rimski imperator (63. -14.g.p.n.e.)

Latinski:

mansiones

- poštanske stanice