6
UVOD
Komanditno društvo je organizaciona forma društva lica koja se osniva ugovorom dva ili više
lica, a u cilju obavljanja djelatnosti pod zajedničkom firmom, gdje je najmanje jedno lice
neograničeno odgovorno za obaveze društva (komplementar), a rizik najmanje jednog lica je
ograničen na iznos ugovorenog uloga (komanditor). Komplementar može biti samo fizičko
lice, a komanditor fizičko i pravno lice. Komplementari u komanditnom društvu imaju status
članova ortačkog društva.
Imovina komanditnog društva se pri osnivanju formira na bazi osnivačkih uloga članova. Ista
imovina se u kasnijem poslovanju može povećati ili smanjiti u zavisnosti od uspješnosti
poslovanja društva. Imovina komanditnog društva je na neki način odvojena od lične imovine
članova, osnivača i kasnije pridošlih članova.
Ulog komanditora može biti u novcu, stvarima i pravima. Komanditor unosi cijeli ulog u
društvo do registracije društva. Zakonodavac zabranjuje da se ulog komanditora sastoji u radu
i pružanju usluga.
Komplementar upravlja komanditnim društvom i vodi poslove društva. Komanditor ne može
da vodi poslove.
6
1. POJAM KOMANDITNOG DRUŠTVA
Komanditno društvo je pravno lice koje se formira na bazi ugovora dva ili više lica u koje oni
ulažu svoje uloge radi obavljanja poslovne aktivnosti i sticanja dobiti, s tim da se društvo vodi
pod personalnim imenom (firmom) u kojem komplementari upravljaju i odgovaraju za
obaveze društva, po zakonu, solidarno neograničeno cjelokupnom svojom imovinom.
Druga kategorija članova – komanditori ne upravljaju niti odgovaraju za obaveze društva.
Iz pojma komanditnog društva slijedi da ono spada u kategoriju društava lica, personalnih
društava i u tome smislu pravna teorija je jedinstvena.
1
Personalni elementi društva ogledaju
se kroz položaj komplementara, ali se vide i određeni elementi društva kapitala kroz položaj
komanditora.
U poslovnom smislu, komanditno društvo je subjekt malog biznisa. Praksa uporednih sistema
pokazuje da se broj ovih društava smanjuje jer savremenim načinima vođenja biznisa više
odgovaraju oblici društva sa ograničenim rizikom.
2. PREDNOSTI I NEDOSTACI KOMANDITNOG DRUŠTVA
Prednosti komanditnog društva su:
1. ograničena odgovornost komanditora
2. prenosivost udjela u društvu
3. poreske pogodnosti
4. trajnost poslovanja i
5. raznoliki izvori kapitala
Nedostaci komanditnog društva su:
1. neograničena odgovornost komplementara za obaveze društva
2. zabrana upravljanja poslovanjem društva
3. komanditno društvo može biti subjekt oporezivanja
4. formalnosti i regulatorni zahtjevi za izvještavanjem
5. značajni pravni i organizacioni troškovi
3. OSNIVANJE KOMANDITNOG DRUŠTVA
Komanditno društvo mogu osnovati najmanje dva osnivača (zakonski minimum članova), pri
čemu jedan mora biti komplementar (javni partner), a drugi komanditor (tajni partner). Zakon
nije postavio nikakva ograničenja u pogledu maksimalnog broja osnivača.
PRVI uslov za osnivanje društva jeste zaključenje ugovora o osnivanju društva, osnivačkog
akta. Ugovor se obavezno zaključuje u pisanoj formi koja ima karakter privatno-pravnog akta,
ne traži se ovjera ili bilo kakva prethodna protokolacija. Svi komplementari i komanditori
potpisuju ugovor. Sud neće prihvatiti ugovor koji nije potpisan od strane svakog osnivača.
Ugovor sadrži: odredbe o firmi i sjedištu društva, zatim imena članova komplementara i
komanditora, djelatnost društva, ukupan iznos osnovnog kapitala, podjele dobiti i snošenje
rizika, upravljanje društvom, zastupanje društva, statusne promjene i ostala pitanja od značaja
za poslovanje društva.
1
Hemal – Lagarde: “Droit commercial“, Paris, 1980. Str. 100-102, Radojičić Spasoje, op.cit.str. 43, Hammerle
Hermann, op.cit.str. 362.
