STRUKTURA I ORGANIZACIJA OSNOVNOG OBRZOVANJA
( SEMINARSKI RAD)
Ime i prezime :
Smjer:
Ime profesora:
Sarajevo januar 2018.
4
Ekološko obrazovanje treba da pruži veoma sigurna znanja o osnovnim ekološkim pitanjima
savremenog društva, razvija kritički stav prema rastućoj degradaciji životne sredine i ukazuje
na
neophodnost
racionalnog
korištenja
prirodnih
resursa.
Osnovno načelo eko-obrazovanja i vaspitanja izraženo je u zahtjevu da ekološko obrazovanje
ne bude samo informisanje o eko-činjenicama, da znanja koja učenici stiču budu samo na
nivou obavještenosti, već da čitav život u obrazovnim ustanovama bude u adekvaciji sa
ekološkim zahtjevima. Ekološka svijest se ne sastoji samo od znanja, već i od emocionalno-
voljnih komponenata koje je vrlo bitna, jer znanja bez uvjerenja i praktične djelatnosti ne
znače mnogo. Ekološko obrazovanje i formiranje ekološkog načina mišljenja započinje u
najranijoj mladosti, pa je, otuda veoma značajna uloga obrazovno-vaspitnih organizacija na
svim nivoima sticanja znanja (osnovno-školsko, srednje i visokoškolsko). Zato je zadatak
vaspitanja i obrazovanja, jeste sticanje znanja, kako bi generacijama koje stasavaju i koje su u
punoj aktivnosti na rješavanju problema čovjekove sredine imali sistematizovana znanja o
savremenim problemima čovjekove sredine, o karakteru i suštini opasnosti ugrožene sredine;
o načinu otklanjanja negativnih posljedica narušene ekološke ravnoteže.
Da bi se moglo od čovjeka očekivati i zahtjevati ekološko ponašanje potrebno ga je prethodno
obrazovati, što se može jedino uvođenjem ekoloških sadržaja u sve nivoe obrazovnog sistema
vaspitanja i obarazovanja. S toga ne treba situaciju prepuštati slučaju, već se pitanju
organizovane nastave, sa tematikom iz ekologije, mora prići veoma ozbiljno i efikasno,
naravno kroz inoviranje postojećih nastavnih planova i programa i uvođenjem regularnih
ekoloških sadržaja kao posebnih predmeta i u okviru drugih predmeta.
5
1. OBRAZOVANJE I MLADI
1.1. Formalno osnovno obrazovanje
3
Pod terminom formalno obrazovanje se uglavnom smatra obrazovni sistem organizovan i
upravljan od strane države/državnih institucija, bez obzira da li je država osnivač ili su
osnivači privatna lica
4
. U institucije formalnog obrazovanja se ubrajaju predškolske,
osnovnoškolske, srednjoškolske ustanove, ustanove višeg i visokog obrazovanja, čija je
organizacija, nadzor svake vrste, planiranje i razvoj u nadležnosti resornog ministarstva.
Kada su u pitanju institucije i njihov položaj u okviru višeg i visokog obrazovanja, možemo
razlikovati univerzitet, samostalne visokoškolske ustanove i akademije strukovnih studija,
visoke škole i visoke škole strukovnih studija. Postoje tri stepena studija; prvi (osnovne
akademske koje traju tri ili četiri godine i osnovne strukovne koje traju tri godine), drugi
(diplomske akademske-master, specijalističke strukovne i specijalističke akademske) i treći
stepen (doktorske akademske studije). ECTS (European Credit Transfer System) ili na
srpskom ESPB (Evropski sistem prenosa bodova) je sistem vrednovanja stečenog znanja i
uloženog rada studenta, koji je uveden primjenom Bolonjske deklaracije.
5
Današnja organizacija visokoškolskog obrazovanja je rezultat implementacije Bolonjske
deklaracije i čitavog Bolonjskog procesa koji je započeo i u Bosni i Hercegovini. Bolonjska
deklaracija je dokument potpisan 18. juna 1999. godine od strane dvadeset devet ministara
obrazovanja evropskih zemalja, u cilju da se otpočne proces reformi visokoškolskog
obrazovanja, i koji bi doveo do usklađivanja evropskog sistema visokog obrazovanja uz
3
UNESCO-ova definicija formalnog obrazovanja:
Hijerarhijski strukturiran, hronološki stepenovan obrazovni
sistem, koji teče od osnovne škole do univerziteta a uključuje, pored opštih akademskih studija, raznovrsne
specijalističke programe i institucije za redovnu tehničku i profesionalnu obuku.
www.opentraininunesco-ci.org
(11.01. 2018.).
4
Poslednjih godina u Bosni i Hercegovini i privatne visokoškolske ustanove dobijaju akreditaciju od strane
Ministarstva prosvjete i kulture, i samim tim postaju dio institucija formalnog obrazovanja.
5
Osnovnim akademskim studijama stiče se od 180 do 240 ESPB bodova, osnovnim strukovnim studijama 180
ESPB bodova, a specijalističkim strukovnim studijama najmanje 60 ESPB bodova. Specijalističke akademske
studije nose najmanje 60 ESPB bodova kada su prethodno završene diplomske akademske studije. Diplomske
akademske studije nose najmanje 60 ESPB bodova, kada je prethodno ostvaren obim akademskih studija od 240
ESPB bodova, ili najmanje 120 ESPB bodova kada je prethodno ostvaren obim osnovnih akademskih studija od
180 ESPB bodova. Za doktorske studije predviđeno je da nose najmanje 180 ESPB bodova, uz prethodno
ostvaren obim studija od najmanje 300 ESPB bodova na osnovnim akademskim i diplomskim studijama.
