Podupravljanje ljudskimresursimaspadaju međusobno povezane aktivnosti od kojih su
najvažnije:
Ljudski resursi
„Menadžment ljudskih resursa možemo definisati kao upravljačku aktivnost koja
podrazumeva obezbeđivanje, razvoj, odžavanje, prilagođavanje, usmeravanje i korišćenje
ljudskih potencijala u skladu sa ciljevima preduzeća, uz istovremeno respektovanje
individualnih potreba i ciljeva zaposlenih.“
1
Ljudski resursi – osnovni pojmovi
Termin “ljudski resursi” govori nam o ljudima u organizaciji, o njihovom potencijalu,
kao i svim sposobnostima koje mogu da pruže organizaciji u cilju ostvarenja njenih potreba.
Ranije se smatralo da je ovaj pojam previše grub da bi se njime označavali ljudi kao živa bića,
jer se polazilo od toga da je sama riječ resurs nešto što bi prije označavalo opremu u
organizaciji ali nikako i ljudski potencijal. Međutim, ispostavilo se da samim pojmom
“resurs” ljudi upravo dobijaju veoma važno mjesto, jer ga time stavljaju u ravnopravan
položaj sa ostalim resursima, možda čak i bolji, jer za njihovo kvalitetno upravljanje potrebne
su određene sposobnosti i znanja.
Značaj menadžmenta ljudskih resursa polazi od činjenice da su ljudi osnovni faktor
koji je zajednički u svakoj organizaciji, pa su na osnovu toga oni kreatori organizacionih
strategija preduzeća. Na osnovu toga, svaki menadžer biće uključen u aktivnosti vezane za
ljudske resurse i nastojati će da olakša saradnju među ljudima, kako bi se uspešnije ostvarila
strategija i realizovali planovi organizacije. Ljudski resursi doprinose na različite načine
uspjehu organizacije, ali se moraju pridržavati strategiji kompanije.
Globalna konkurencija podstiče organizacije na stalni razvoj i napredak, kako bi
uspjele da opstanu pred novim zahtjevima koje postavlja globalizacija. Ukoliko posjedujemo
dobar ljudski potencijal, tj. kvalitetne i obrazovane ljudske resurse, moguće je odgovoriti na
izazove i zahtjeve pred kojima i sa kojima se stalno suočavamo. Obrazovanje ljudskih resursa
u organizacije od velikog je značaja za njen razvoj i napredak. To najbolje možemo prikazati
sledećim grafikom. (Slika 1. Obrazovanje zaposlenih)
1
Pržulj,Ž.: Menadžment ljudskih resursa/Institut za razvoj malih i srednjih preduzeća,Beograd, 2002,str.11
Slika 1. Efekti obrazovanja
2
1.2Ljudski resursi kao savremeni menadžment koncept
Poslovanje preduzeća ne može se zamisliti bez odgovarajućih proizvodnih resursa, a
ljudi, sa svim svojim sposobnostima, predstavljaju jedan od tih resursa. Ljudski resursi imaju
značajnu ulogu za preduzeće, jer ljudi utiču na ekonomsku efikasnost preduzeća. Oni kreiraju
i proizvode robe i usluge, kontrolišu kvalitet, plasiraju proizvode, upravljaju finansijskim
sredstvima, i utvrđuju opštu strategiju i ciljeve organizacije. Bez efektivnih ljudi preduzeće ne
bi nikada moglo ostvariti svoje ciljeve. Ljudski resursi čine značajan trošak poslovanja. U
zapadnim zemljama, posebno u velikim preduzećima, troškovi radne snage čine 20-30%
ukupnih troškova, negdje čak i do 50%. U privredama u tranziciji, zbog nižih cijena radne
snage, ovaj procenat je nešto niži, ali nije nimalo zanemarljiv.
Pod ljudskim resursima se podrazumijeva ukupan duhovni i fizički potencijal
zaposlenog, kako skriveni tako i korišćeni potencijal. Osnovu predstavljanja ljudi kao resursa
čini težnja da se ovaj potencijal izjednači u tretmanu sa ostalim poslovnim resursima
preduzeća.
2
Oštrić, S: Obrazovanje u suvremenim organizacijama., Zagreb, 2002, Vol. IV, broj 2, str.75
Konačni efekti
- povećanje organizacijske i
individualne dobitit
- povećanje konkurentske
sposobnosti
Obrazovanje i razvoj
ljudskih potencijala
Individualni efekti
- povećanje radnih sposobnosti
- stalna zaposlenost
- fleksibilnost i prilagodljivost
- veće zadovoljstvo
- karijera
Grupni efekti
- timski rad i saradnja
- autonomija
- samokontrola
- fleksibilnost
- kvalitetniji odnos
Organizacijski efekti
- veća zaposlenost
- potpuni kvalitet
- smanjenje troškova
- stvaranje veće vrednosti
- veća fleksibilnost
- povećanje inovativnosti
- uvođenje promena
- decentralizacija
