analitičku mašinu za računanje. Diferencijalna mašina je zamišljena za računanje četiri
aritmetičke radnje: sabiranje, oduzimanje, množenje i dijeljenje. Analitička mašina je zapravo
preteča današnjeg računara, zamišljena za nalaženje rješenja bilo kog matematičkog izraza, za
koji znamo redoslijed operacija pomoću kojih taj izraz može biti riješen (danas skup operacija
određenog redosleda nazivamo algoritam).

Prvi programer je zapravo bila žena - Ada Bajron Lavlejs. Ada je bila inspirisana

Bebidžovim radom i vjerovatno je prva osoba koja je pronikla u nevjerovatne mogućnosti
Bebidžove analitičke mašine. Napisala je rad o Bebidžovoj „Analitičkoj mašini“ koji se smatra
prvim tekstom koji opisuje proces danas poznat kao kompjutersko programiranje. Ona je
predvidjela i da će analitičke mašine služiti za komponovanje muzike, doduše za to će biti
potrebno da protekne čitav jedan vijek.

Slika 2.

Diferencijalna i analitička mašina za računanje, Kembridž, 1938

Generacije računara

Tamara Jovanović

Rani 20. vijek

Alen Tjuring je još jedna karika u lancu zahvaljujući kojem je pronađen računar. Tjuring je

tokom Drugog svjetskog rata bio angažovan na problemu dešifrovanja njemačkih tajnih
poruka. Njegov pristup tom problemu zasnivao se na iznalaženju mašine koja će biti u stanju
da riješi svaki problem predstavljen nizom elementarnih operacija, a njena memorija je trebalo
da bude dovoljno velika da može da skladišti instrukcije potrebne za račun. On je dao jedan
apstraktni model takve mašine znan kao “ Tjuringova mašina”.

Džon von Nojman je dao osnovne principe arhitekture današnjih računara. On je napravio

razliku između materijalnog dijela računara - hardvera i softvera odnosno programskog djela
računara. On 1943. počinje sa radom u laboratoriji Los Alamos gde 1944. zajedno sa Džonom
Moklijem i Džonom P. Ekertom radi na projektu ENIJAK (ENIAC). Oni su smislili prvi
potpuno elektronski računar koji je radio na osnovu unaprijed zadatog programa.