MREŽNI PLAN (MREŽNI DIJAGRAM)
Mrežni plan (dijagram) predstavlja vrstu dinamičkih planova, kojim se grafički prikazuje dinamika
izvođenja radova, pomoću dijagrama koji se sastoji od niza aktivnosti međusobno povezanih vezama, koje
predstavljaju zavisnosti među aktivnostima. Veze se prikazuju linijama orjentisanim strelicama.
Podrazumijeva se da je veza orijentisana od lijeva na desno, te da je lijeva aktivnost prethodna, a desna
naredna.
Metode mrežnog planiranja omogućavaju grafički prikaz odvijanja pojedinih aktivnosti i njhovih
međuzavisnosti, preko mrežnog dijagrama, čime se dobija logična struktura realizacije određenog projekta
i omogućava detaljna analiza vremena realizacije pojedinih aktivnosti i projekta u cjelini.
Mrežni dijagram (plan) je graf, kojim je prikazan redosljed aktivnosti jednog projekta i njihove
međusobne zavisnosti, čime se postiže uvid u način, redosljed i vrijeme izvršenja aktivnosti.
Mrežni plan prikazuje aktivnosti za izgradnju objekta, povezujući ih u dijagram (mrežu), čime se postiže
uvid u način, redosljed i vrijeme izvršenja aktivnosti.
Prve i osnovne metode mrežnog planiranja su nastale krajem 1950-tih godina, pod nazivom:
CPM – (eng.
Critical Path Method
) metod kritičnog puta,
PERT– (eng.
Program Evaluation and Review Technique
) metod ocjene i revizije
programa,
PDM – (eng.
Precedence Diagramming Method
) metoda „prvenstva“ (prethođenja).
Treća metoda PDM se danas sve intenzivnije primjenjuje u upravljanju projektima (eng.
Project
Management
), zbog pogodnosti primjene uz računarsku podršku. Za kratko vrijeme metode mrežnih
dijagrama su aplicirane u najrazličitijim oblastima poslovnih djelatnosti. Poznato je takođe, više stotina
modifikacija ovih triju tehnika.
Mrežni dijagram u tehnici prethođenja (PDM metoda) se grafički prikazuje sa aktivnostima u čvorovima
(AON dijagrami). Svaka aktivnost je prikazana sa samo jednim čvorom (u obliku kruga ili
pravougaonika), a čvorovi su međusobno povezani u mrežu pomoću linija sa strelicom (vidi sliku 1 i 2).
Podrazumijeva se da je veza (koja je prikazana linijom sa strelicom) orijentisana od lijeva na desno, te da
je lijeva aktivnost prethodna, a desna naredna. Pri tome treba naglasiti da dužina linije nema nikakvu
ulogu, jer nije mjerilo za dužinu vremenskog trajanja aktivnosti. Mrežni dijagram je zatvorenog tipa, tj.
ima samo jednu početnu i jednu završnu aktivnost.
Grafički prikaz
Tehnika prethodjenja (PDM
metoda)
Aktivnosti
Veze između aktivnosti
Slika 1. - Grafički prikaz elemenata mrežnog plana u tehnici prethođenja (PDM metoda)
1
ili
ili
Slika 2. – Mrežni dijagram u tehnici prethođenja (PDM metoda)
U tehnici prethođenja (PDM metoda) postoje 3 tipa veza između aktivnosti:
Kraj-početak / Finish-Start (FS) –
kada se završi prethodna aktivnost A, može početi naredna aktivnost
B.
Početak-početak / Start-Start (SS)
- kada počne prethodna aktivnost A, može početi naredna aktivnost B
Kraj-kraj / Finish-Finish (FF) -
kada se završi pretodna aktivnost A, može se završiti naredna aktivnost
B
2
