Analiza osnovnih sredstava

SADRŽAJ

UVOD

.....................................................................................................................

ISPITIVANJE POREKLA IZVORA OSNOVNIH

SREDSTAVA–IZVORI FINANSIRANJA

……………..………………..

2. OSNOVNA (TRAJNA) SREDSTVA …………………………………….

2.1 Analiza osnovnih sredstava …………………………………… ..

2.1.1 Analiza osnovnih sredstava u pripremi ………………………..

2.1.2 Analiza aktivnih osnovnih sredstava …………………………..

3. OSNOVNI ZADACI ANALIZE OSNOVNIH SREDSTAVA …………..

3.1 Analiza obima i strukture osnovnih sredstava …………………...

3.2 Analiza kapaciteta osnovih sredstava ……………………………

3.3 Analiza statike i dinamike osnovnih sredstava …………………..

4. RACIA POKRIĆA IMOVINE…………………………………….. 10

ZAKLJUČAK

…………………………………………………………………….

LITERATURA

…………………………………………………………………….

UVOD

U odnosu na način reprodukovanja sredstava u odnosu na ciklus preduzeća, sredstva se

dele na osnovna i obrtna sredstva.

Osnovna sredstva

učestvuju u vise proizvodnih ciklusa, ne menjaju svoj fizicki izgled i

funkcije.

Osnovna sredstva predstavljaju osnovu za rad svakog preduzeća. Njegove osnovne

karakteristike su:

- vreme upotrebe koje je duže od vremena izrade jednog proizvoda
- postepenost trošenja

- postojanost fizičkog oblika i upotrebne vrednosti sve vreme korišćenja sredstava za

rad.

Odnosno, njihov vek upotrebe je duži od jedne godine i višekratno su upotrebljivi.

Takođe, osnovna sredstva obično ne služe za prodaju pa se zato i retko pretvaraju
(konvertuju) u gotovinu. Njihova pojedinačna vrednost je znatno viša od vrednosti obrtnih
sredstava i ona predstavljaju značajan deo angažovanih sredstava preduzeća kojima se ona
vezuju za reprodukciju u dugom vremenskom periodu.

Osnovna sredstva imaju karakter sredstava, odnosno poslovnih sredstava, jer imaju

sposobnost funkcionisanja u preduzećima za neposredno izvršenje njihove privredne
delatnosti poslovanja. Te iste osobine imaju i obrtna sredstva, ali se razlikuju od osnovnih. I
osnovna i obrtna sredstva imaju sposobnost cirkulisanja, odnosno vraćanja u početni oblik,
samo je cirkulisanje osnovnih sredstava specificno, jer ne cirkulišu u upotrebnom obliku, već
samo vrednosno.

Osnovna sredstva su sredstva čija se vrednost delimično prenosi, ili je na putu da se

prenosi, na proizvode, usluge i slično, odnosno koja ulazi ili je na putu da ulazi u prodajnu
cenu robe prema stepenu svoga rabaćenja.

Prof dr. Momčilo Živković

Ekonomika poslovanja

Megatrend univerzitet, Beograd 2006, str. 154.

http://default.co.yu/~valex/rac/3.%20Vrste%20i%20karakteristike%20sredstava%20preduzeca.html

http://www.link-elearning.com/lekcija-Poslovna-sredstva-u-preduze%C4%87u_1127

N. Mileušnić, M. Nešić, S. Šutić

Analize i dijagnoza organizacije i poslovanja

Privredni pregled,

Beograd 1964., str. 111

svoj materijalni u fizički oblik.

Najveći deo osnovnih sredstava preduzeća čini oprema, odnosno sredstva za rad.

Medjutim, nisu sva sredstva za rad osnovna sredstva. Sredstva za rad male vrednosti i kraćeg
roka upotrebe (manje od godinu dana), ne ubrajaju se u kategoriju osnovnih sredstava.

Osnovna sredstva sačinjavaju i gradjevinski objekti, šume, zemljište i druga prirodna

bogatstva.

U osnovna sredstva spadaju i odredjena prava dugoročnog karaktera, koncesije, patenti,

licence, zatim dugoročna finansijska ulaganja, kao i nematerijalna ulaganja.

Trošenje osnovnih sredstava (izraženo u novčanom obliku) naziva se amortizacija.

Novčana sredstva od amortizacije služe za nabavku novih, odnosno reprodukovanje osnovnih
sredstava preduzeća.

2.1 ANALIZA OSNOVNIH SREDSTAVA

Osnovna sredstva se dele po različitim kriterijumima, ali najinteresantnija je njhova

podela prema ulozi u procesu reprodukciuje preduzeća. Sa tog stanovišta, ona se dele na
osnovna sredstva u pripremi, aktivna osnovna sredstva i neupotrebljiva osnovna sredstva

Osnovna sredstva u pripremi

nisu aktivno uključena u proces stvaranja proizvoda i

dobijaju karakter aktivnih osnovnih sredstava nakon izgradnje, montaže i puštanja u pogon.

Aktivna osnovna sredstava

su aktivno uključena u proces proizvodnje, učestvuju u

stvaranju proizvoda i na njih prenose deo svoje vrednosti. Obim, struktura i dinamika osnovnih
sredstava su u različitim preduzećima različiti. Oni, pre svega, zavise od karaktera delatnosti
kojom se preduzeće bavi. Ukoliko u preduzeću sva osnovna sredstva čine aktivna sredstva,
preduzeće je u mogućnosti da proizvodi punim kapacitetom.

2.1.1 ANALIZA OSNOVNIH SREDSTAVA U PRIPREMI

Ovu kategoriju osnovnih sredstava čine uglavnom investicije u toku, namenjenje za

pripremu ili proširenje osnovne delatnosti preduzeća. To su započeti radovi na izgradnji
pojedinih vrsta osnovnih sredstava kao što su: gradjevinski objekti i oprema, priprema
zemljišta dugogodišnjim zasadima (voćnjaci, plantaže), kao i zalihe gradjevinskih materijala.
Ova sredstva se posle odredjenog vremena uključuju u proces rada i poslovanja preduzeća kao
osnovna sredstva u upotrebi.

Osnovna sredstva u pripremi ekonomski obeležavaju prelaz obrtnih u osnovna sredstva.

Sa završetkom izgradnje osnovnih sredstava, uključivanjem u proces proizvodnje, utiču na
poslovni rezultat i povećavaju ga.

Mogu se javiti još u obliku novca, zaliha opreme i investicionog materijala. Novac se

transformiše u materijalne oblike – materijal, orudja za rad, opremu – koji omogućavaju tok

Prof dr. Momčilo Živković

Ekonomika poslovanja

Megatrend univerzitet, Beograd 2006, str. 154.

Prof dr. Nataša Cvetković

Analiza poslovanja

Megatrend univerzitet primenjenih nauka, Beograd 2004. , str.

337

Prof dr. Momčilo Živković