Rudarsko Geološko Građevinski Fakultet – Univerzitet u Tuzli
Odsjek: Rudarstvo
Akademska 2018./19. godina
SEMINARSKI RAD
PLIMA I OSEKA
Predmet:Energetski resursi i energetika
Odgovorni profesor:Nukić Edisa
Student:Omić Sumeja
SADRŽAJ
1.0 UVOD.............................................................................................................................1
2.0 UOPŠTENO O PLIMI I OSEKI.....................................................................................2
3.0 DJELOVANJE MJESECA I SUNCA............................................................................3
3.1 PLIMNE BRANE...........................................................................................................4
3.2 PLIMNI TOKOVI..........................................................................................................5
4.0 PLIMNE OGRADE,TURBINE I STINGRAZ..............................................................6
5.0 ENERGIJA VALOVA...................................................................................................7
6.0 ELEKTRANE NA VALOVE........................................................................................8
6.1 ELEKTRANE NA VALOVE NA MORSKOJ OBALI................................................9
7.0 IZAZOVI KOD IZGRADNJE ELEKTRANA NA VALOVE...................................10
8.0 KONVENCIONALNE................................................................................................11
9.0 NEKONVENCIONALNE.....................................................................................12,13
9.1 PRIMJERI NEKONVENCIONALNIH ELEKTRANA............................................14
10.0 UTJECAJ NA OKOLIŠ............................................................................................15
10.1 ZANIMLJIVOSTI...............................................................................................15,16
11.0 ZAKLJUČAK...........................................................................................................17
12.0 LITERATURA..........................................................................................................18
2
2.0 UOPŠTENO O PLIMI I OSEKI
Morske mijene najjednostavnije je opisati kao periodično dizanje (plima) i spuštanje (oseka)
razine mora. Morske mijene pojavljuju kao rezultat jake gravitacijske sile Mjeseca i Sunca, te
Zemljine rotacije. Morske mijene također utječu na pokretanje tektonskih ploča Zemlje, ali i na
stanje živih organizama.
Plima je morska mijena koja označava postupno periodično dizanje razine mora. Plimni val
može uzrokovati velike probleme, posebno za ljude naseljene u neposrednoj blizini mora.
Za razliku od plime, oseka je potpuna suprotnost. Ovaj pojam označava periodično spuštanje
razine mora. Međutim, upravo je oseka ta koja kasnije rezultira plimom, a razmak između ovih
morskih mijena iznosi oko šest sati. Jake plime i oseke javljaju se najčešće u razdoblju punog
Mjeseca kada je njegov utjecaj na Zemlju daleko veći nego inače.
Važno je naglasiti da plimu i oseku treba razlikovati od vodostaja visoke, odnosno niske vode.
Plima i oseka mogu varirati ovisno o lokaciji na kojoj djeluju, pa su tako morske mijene
najveće na pojedinim obalama koje leže uz najveće oceane. Tako se lokacije koja pripadaju
teritoriju Novog Zelanda, Aljaske i Madagaskara, zapadne obale Velike Britanije, Francuske i
istočne obale Kanade, smatraju teritorijem na kojem djeluju izražene morske mijene, što ima
velik utjecaj na morski promet.
3
3.0 DJELOVANJE MJESECA I SUNCA
Plima i oseka nastaju kao posljedica djelovanja Mjeseca i Sunca na površinu vode u svim oceanima na
planeti. Amplituda plime i oseke ovisi o međusobnom trenutačnom položaju Zemlje, Sunce i Mjeseca, s
time da u ovisnosti o tom položaju amplituda, a i frekvencija pojavljivanja plime i oseke na nekom
mjestu mogu značajno varirati. Amplituda tako može varirati od 10 cm do preko 12 metara. U zapadnoj
Europi na Atlantiku je vremenski razmak između dviju plima 12 sati i 25 minuta, a na području Indokine
se plima javlja jednom u 24 sata.
Gravitacijski utjecaji Sunca i Mjeseca na plimu i oseku
Energija plime i oseke se definira kao obnovljiva jer nastaje zbog gravitacijskog
međudjelovanja Mjeseca i Sunca sa Zemljom, te se kao takva uvijek iznova obnavlja. Iz istog
razloga se uvijek može točno predvidjeti kada će se plima pojaviti, te se time taj oblik energije
jako razlikuje od većine ostalih obnovljivih izvora. Naime izmjene plime i oseke možemo
točno predvidjeti godinama unaprijed, te samim time i točno planirati proizvodnju elektrana na
plimu i oseku godinama unaprijed. Ali elektrane na plimu i oseku nikada ne mogu raditi
konstantno, nego samo do iduće pojave plime.
