Seminarski rad:
FESTIVALI, DOGADJAJI I DESTINACIJA
SADRŽAJ
UVOD..................................................................................................................................2
1. DEFINISANJE FESTIVALA, DOGAĐAJA I DESTINACIJA………..………………………………….…….3
1.1 Definicija festivala……………………………..…………………………….…………………………….…..3
1.2 Definicija događaja……………………………………………………………………………………….…….3
1.3 Definicija destinacije……………………………………………………………………………………..……4
2. MENADŽMENT FESTIVALA I DOGAĐAJA……………………………………………………………….…..4
3. MENADŽMENT DESTINACIJE.........................................................................................5
4. UČESNICI DOGAĐAJA....................................................................................................6
5. POLITIKA I PLANIRANJE.................................................................................................6
6. MENADŽMENT POSJETILACA........................................................................................7
7. FESTIVALI I DOGAĐAJI U SISTEMU TURIZMA……………………………………….……………………7
8. ODNOSI ZAJEDNICE DOMAĆINA……………………………………………………….………………………8
9. FESTIVALI I MJESTO………………………………………………………………………….…………..………..11
10. IMIDŽ I IDENTITET………………………………………………………………………………..………………..12
11. INFRASTRUKTURA I POGODNOSTI..............................................................................12
12. SOCIO-KULTURNI UTICAJI FESTIVALA NA STANOVNIKE..............................................13
13. MARKETING DESTINACIJE DOGAĐAJA........................................................................14
14. EKONOMSKI UTICAJ DOGAĐAJA NA MJESTO DOGAĐAJA..........................................14
15. FESTIVALI U BANJALUCI..............................................................................................15
ZAKLJUČAK.......................................................................................................................16
LITERATURA.....................................................................................................................17
1 DEFINISANJE FESTIVALA, DOGAĐAJA I DESTINACIJA
1.1 Definicija festivala
Festival označava javni događaj ili seriju svečanosti koja se redovno održava u nekom
gradu ili lokaciji te je posvećena određenom aspektu umjetnosti i života. Sadržaj
festivala zavisi od povoda, mjesta i vremena, te navodimo sledeće primjere festivala:
filmski, umjetnički, muzički, pozorišni i drugi festivali. Ukoliko se radi o festivalima
takmičarskog karaktera učesnici istih često znaju dobijati prestižne festivalske nagrade.
Festivali imaju mnogo značajnih uloga za grad ili regiju gdje se održavaju. Mogu se
identifikovati kao atrakcije, kreatori imidža, animatori statičkih atrakcija i katalizatore za
dalji razvoj. Oni se mogu smatrati umanjivačima negativnih uticaja masovnih posjeta i
njegovateljima boljih odnosa domaćina i gostiju. Festivali mogu produžiti turističke
sezone, proširiti vrhunac sezone ili uvesti novu sezonu u život zajednice.
Festivali su privlačni zajednicama koje očekuju da će ukazati na pitanja građanskih
projekata, lokalnog ponosa i identiteta, nasljedstva, održanja, urbane obnove, stvaranja
zapošljavanja, ulaganja i ekonomskog razvoja.
1.2 Definicija događaja
Ne postoji relevantan dokaz o vremenu kada je nastao prvi događaj, ali se zna da je
vezan za razvoj ljudske zajednice. Vjeruje se da su prvi događaji bili vezani za okupljanje
klanova i plemena u cilju stvaranja mira, dobre volje i harmonije. Tako ujedinjeni, ljudi
su se spontano okupljali ili svjesno organizovali događaje koji su bili blisko povezani sa
religijom – veličanjem bogova, prinošenjem žrtava, proslavom smjene godišnjih doba i
sl. Prvi poznati događaji vezuju se za antičko i rimsko doba (organizovanje Olimpijskih
igara, borbe gladijatora).
Razvojem društva događaji postepeno postaju važni u ekonomskom i političkom smislu.
Događaji su bili prilika da se razmijene i prodaju proizvodi, da se razgovara i dogovara o
važnim temama. Pojava kapitalizma, novih proizvoda i društvenih odnosa otvorili su
mogućnost za razvoj novih događaja.
Jačanje kupovne moći, povećanje slobodnog vremena i standarda potrošača dovelo je u
20. vijeku do većeg interesa za događaje. Danas se događajima bavi cijela jedna
industrija, a proces planiranja, organizacije, implementacije i evaluacije događaja naziva
se upravljanje događajima ili menadžment događaja (Event Management).
1.3 Definicija destinacije
Pojam destinacija potiče od latinske reči
destinati
, što u izvornom obliku znači odredište,
pa i cilj (odredište i odmor, cilj boravka i odmaranja u nekom prostoru).
Destinacija je geografski više-manje ograničen dio prostora koji zadovoljava turističke
potrebe i zahtjeve, uobičajenih ili specifično ciljanih grupa turista. Ona predstavlja bitno
mjesto za primjenu planiranja i strategije upravljanja. Destinacije su u fokusu pažnje svih
interesnih grupa u turizmu jer upravo one u najvećoj mjeri podstiču i motivišu turistička
putovanja.
Neke destinacije su u psihi javnosti jer su domaćini spektakularnih javnih festivala i
događaja. Karneval u Rio de Ženeiru, Kalgarijski stampedo u Kanadi, Oktobarfest u
Minhenu, Exit festival u Novom Sadu, Edinburški festival u Škotskoj, festival trubača u
Guči, Demofest u Banjaluci kao i mnogi drugi festivali određuju destinaciju u uslovima
festivalskog Brenda.
2 MENADŽMENT FESTIVALA I DOGAĐAJA
Važno je razumjeti odakle proizilaze festivali i događaji. Inicijative koje su potrebne da bi
se priredio festival mogu proizaći iz javnog sektora gdje vlasti ulažu u proslave
nacionalne prirode, da odaju počast nacionalnim herojima ili prošlim događajima.
Menadžment se može centralizovati sa investiranjem koje proizilazi iz javne kase ili
decentralizovti gdje se lokalni odbori odazivaju na nacionalne praznike sa
karakterističnim lokalnim odgovorima. Studija izvodljivosti će ustanoviti najbolji sklad
između događaja i mjesta, destinacije domaćina i organizacione evidencije rada.
Festivali i događaji se mogu organizovati od strane privatnih ili korporacijskih sektora.
Preduzetnici, kompanije i grupe specijalnog interesa mogu održati neke umjetničke,
sportske ili promotivne događaje za sakupljanje fondova. Postoje mega događaji i
događaji sa pečatom ili žigom. Mega događaji utiču na cijelu zajednicu, zemlju ili
podrazumijevaju učešće čitavog svijeta, kao što su na primjer Olimpijske igre ili Svjetski
fudbalski kup. Događaji sa pečatom ili žigom su veliki po obimu, imaju ograničeno
trajanje i redovno se koriste od strane vlasti da se poboljša svijest o destinaciji i da se
pozicioniraju na specifičnom tržištu.
Odluke o inscenaciji događaja u suštini dolaze od strane grupa specijalnog interesa koje
su voljne da obrazuju širu publiku, kulturnu praksu i možda očuvaju i poboljšaju njihovu
prihvaćenost. Proslava načina života i identiteta zajednice može biti započeta od strane
velikog broja agencija, poslova, vlade ili osoba i grupa zajednice. Lokalna vlast je
uključena u događaje zajednice. Neprofitni sektor zajednice i dobrotvorne organizacije
obično vode volonteri.
