SEMINARSKI RAD
Predmet: Marketing
Tema: EVOLUCIJA ODNOSA S JAVNOŠĆU
STUDENT:
MENTOR:
održavaju odnosi s medijima, stručnoj javnosti, državnim institucijama.
O svemu tome brinu odnosi s javnošću, relativno mlada nauka, koja
danas postaje nezaobilazna.
2. EVOLUCIJA ODNOSA S JAVNOŠĆU
2.1. Koreni odnosa s javnošću
2.1.1. Antičko doba
a) Retorika - oko 400. godine pne
Retorika je potekla od starih Kineza i postepeno se proširila do
Grka i Rimljana, a pojavljuje se čak i kod starih Asteka i američkih
Indijanaca. U svakom društvu, retorika je korištena kao sredstvo za
ubeđivanje.
Sofisti su bili samoproglašeni učitelji retorike u Grčkoj. Među
poznatijim retoričarima javljaju se Platon, Aristotel i Sokrat.
Rimljani su kasnije retoriku razvili u kompleksno i raznovrsno
polje izučavanja.
Uticaj retorike na komunikaciju je očigledan, a njena važnost za
međuljudske odnose neosporiva. Elokvencija kojom su se ljudi antike
koristili da ubede i pokrenu mase, koristi se i u modernim vremenima.
Bez veštine retorike, komunikacija danas ne bi bila tako važna i
uspešna.
b) Platon - 428/427.-348/347. godina pne
Sokratov učenik i Aristotelov učitelj, Platon je igrao važnu ulogu u
razvoju retorike u starom svetu. Njegova usmena odbrana učitelja
Sokrata, optuženog da kvari mladost i obezvređuje grčke bogove, jedan
je od najranijih oblika javnih odnosa putem retorike.
c) Aristotel - 384.-322. godina pne
Smatra se jednom od najuticajnijih figura u razvoju retorike.
Njegova
Retorika
se i danas koristi kao model za
Aristotelovski
kriticizam
i smatra se jednim od najvažnijih pisanih dela o ubeđivanju.
Retorika
je nastala kao odgovor na upotrebu retoričkog ubeđivanja da
se utiče na ljudske emocije, uz izostavljanje relevantnih činjenica.
4
d) Ciceron 106.-43. godina pne
Odgovoran je za uvođenje retorike u
rimske države i igrao je ključnu ulogu u
javnim odnosima vremena u kojem je
živio. Izvanredne govorničke veštine
dovele su ga u sam vrh politike, gde je,
zbog svojih ubeđenja, i ubijen.
2.1.2. Srednji vek
Govor pape Urbana II, održan u novembru 1095. godine u
Francuskoj, kojim poziva na krstaški rat dobar je primer javnih odnosa
u ranoj istoriji.
U Engleskoj su se 1215. godine, pod uticajem kardinala Stefana
Langtona skupili baroni i sročili dokument koji je ograničio prava Kralja
Džona i bio objavljen u celom kraljevstvu. Taj dokument je poznat pod
nazivom Magna Carta. Dokument je pretrpio nekoliko promena do 1225.
godine, kada je Kralj Henri III objavio posljednju verziju. Ovaj dokument
je dobar primer javnih odnosa u 13. veku, gdje tehnologija nije
omogućavala tako jednostavno kopiranje i distribuciju važnih
dokumenata kao danas. Time se potvrđuje trud uložen u javne odnose u
to doba, a pomenuti dokument predstavlja kamen temeljac, ne samo
zakona Engleske, nego i Ustava Sjedinjenih Američkih Država.
Summa Contra Gentiles
je dokument sačinjen od strane Tome
Akvinskog u kojem je sadržano verovanje u ispravnost hrišćanske
religije i uputa kako preneti to verovanje drugim ljudima i religijama.
Ovaj akt predstavlja važan dokument u istoriji javnih odnosa.
Iako su se još 1444. godine pojavile prve naznake štampe u Aziji,
što potvrđuje i pojava posebnog pisma zvanog
Han'gul
u Koreji, koje se
sastojalo od 24 slova i trebalo da olakša pravljenje otiska, socijalni
odnosi u društvu nisu dozvolili razvijanje njenog punog potencijala.
5
