SVEUČILIŠTE/UNIVERZITET „VITEZ“ U TRAVNIKU
FAKULTET POSLOVNE EKONOMIJE
TRAVNIK
EKONOMSKI RAST I EKONOMSKI RAZVOJ
- seminarski rad -
Travnik, 2019
SVEUČILIŠTE/UNIVERZITET „VITEZ“ U TRAVNIKU
FAKULTET POSLOVNE EKONOMIJE
TRAVNIK
EKONOMSKI RAST I EKONOMSKI RAZVOJ
- seminarski rad -
Predmet (kolegij): Ekonomski razvoj i ekologija
Profesor: Prof. Dr Tahir Mahmutefendić
Asistent: Vanesa Tekać
Student:
Indeks broj:
Travnik, januar, 2019.
4
1.
UVOD
1.1.
PROBLEM, PREDMET I OBJEKT ISTRAŽIVANJA
Ekonomskim rastom smatramo povećanje potencijalnog GDP-a ili proizvodnje neke
zemlje. Srodan pojam tome je stopa rasta proizvodnje koja određuje stopu kojom raste standard
življenja pučanstva neke zemlje. Ekonomski rast poduzeća je promjena veličine kojom se mjeri taj
rast u tijeku nekog razdoblja a sama promjena mjeri se od početka tog razdoblja do njegova
završetka. To razdoblje treba biti dovoljno dugačko da bi promjena mjerene veličine bila od
značenja i da bi se mogao opaziti i evidentirati njezin utjecaj.
Da bi se zadovoljile stalno rastuće potrebe stanovništva, ljudsko društvo je prisiljeno na
proces stalnog obnavljanja proizvodjnje različitih materijalnih dobara i usluga. To stalno
obnavljanje procesa proizvodnje, koja je povezana sa raspodjelom, razmjenom i potrošnjom,
odnosno ove četiri fazedefinisane društvenom reprodukcijom, predstavlja jednu opštu zakonitost i
nužnost u svakom načinu proizvodnje. Napomenuli smo da postoji prosta, umanjena i proširena
društvena reprodukcija, odnosno da obim proizvodnje može, iz godine u godinu, ostajati isti,
smanjivati se ili povećavati.
Imajući u vidu da obim duštvenih potreba, iz godina u godinu neprekidno raste, onda se kao
opšta zakonitost nameće proces proširene društvene reprodukcije. Zbog toga kažemo da teorija
proširene društvene reprodukcije istovremeno prestavlja i teoriju privrednog odnosno ekonomskog
razvoja.
Analiza uslova funkcionisanja ekonomskog, odnosno privrednog razvoja vrlo rano je
postala predmet izučavanja političke ekonomije. Još je u vrijeme fiziokrata, njihov glavni
prestavnik Fransoa Kene istraživao zakone obnavljanja proizvodnje u makro ekonomskim
razmjerama. Međutim na savremenom nivou razvoja ekonomske teorije od političke ekonomije ne
očekuje se samo da objašnjava proces društvene reprodukcije, već da vrši ekonomsku analizu a na
taj način ukaže na mogući izbor srestava, puteva i metoda koji se mogu upotrijebiti za realizaciju
ciljeva privrednog razvoja. Na ovaj način ekonomska teorija formira određenu osnovu na bazi koje
se donose odluke kojima se vrši regulisanje i usmjeravanje tokova procesa društvene reprodukcije.
5
1.2.
SVRHA I CILJEVI ISTRAŽIVANJA
Kako danas tako i kroz povijest ljudi su u različitim aspektima gledali na razlike pojma rasta
i pojma razvoja a to je pitanje posebnu važnost imalo u ekonomskoj problematici tumačenja rasta i
razvoja. Stoga će se u navedenom radu osvrnuti na probleme tumačenja rasta i razvoja kako danas
tako i kroz povijest ekonomske misli. U navedenom radu će se objasniti razlike između ta dva
pojma te se posebno osvrnuti na pojam održivog razvoja koji danas ima veliku važnost u
ekonomskoj analizi jer uzima u obzir buduće generacije. Uz teorijsko objašnjenje rasta i razvoja
utvrdit će se i usporediti te pojmove te odgovoriti na njihova glavna pitanja. U radu će se također
teoretski dokazati da sami pojmovi rasta i razvoja nisu isti, te da određene zemlje koje ostvaruju
ekonomski rast ne ostvaruju istodobno i odgovarajući životni standard svojih stanovnika.
Uzimajući neke od dijelova knjiga napisanih o rastu i razvoju, prikazat će se usporedba rasta i
razvoja te na kraju dati zaključak o samom radu.
1.3.
RADNA (GLAVNA) HIPOTEZA
Na temelju predmeta i cilja istraživanja moguće je postaviti glavnu (radnu) hipotezu
seminarskog rada koja glasi:
Svaki je rast promjena u odnosu na razdoblje prije nego se rast dogodio, međutim svaka
promjena nije rast.
1.4.
ZNANSTVENE METODE
U ovom seminarskom radu koristit će se više znanstvenih metoda:
-
metoda analize i sinteze,
-
povijesni metod,
-
komparativna metoda,
-
metoda dokazivanja.
