Univerzitet u Beogradu
Filozofski fakultet
Odeljenje za pedagogiju i andragogiju
Studijski predmet: Detinjstvo, kultura i obrazovanje
Esej:
Različita razumevanja detinjstva i vaspitni postupci u odnosu na njih u
okviru institucionalnog obrazovanja
Mentor: Lidija Miškeljin
Student:
Slađana Skopljak
PE 18/12
Beograd,
februar 2019. godine
[Type text]
2
Uvod
Francuski istoričar Filip Arijes u svojoj epohalnoj studiji
Vekovi detinjstva
prikazuje
promenu koncepcije detinjstva kroz vekove i uvodi ideju o detinjstvu kao o vremenskoj i
društvenoj konstrukciji. Do svojih zaključaka o promenjivosti koncepcije detinjstva Filip
Arijes dolazi uglavnom na osnovu izvora iz oblasti umetnosti, posebno slikarstva, dnevnika i
sličnih zapisa koji govore o deci u tom periodu.
Filip Arijes navodi da u srednjem veku pojam detinjstva nije postojao u smislu jednog
izdvojenog, osobenog životnog doba. To se vidi po umetničkim slikama gde se deca
prikazuju kao odrasli u malom, iz njihovog načina oblačenja koji se nije razlikovao od
oblačenja odraslih, iz njihovog učešća u radu i celokupnog životnog položaja koji se takođe
samo malo razlikovao od položaja odraslih. To ne znači da su deca bila zapostavljena: pojam
detinjstva ne treba brkati sa ljubavlju prema deci. Taj pojam je odraz svesti i stvarnih odnosa
gde se dete po svom položaju i ulozi jasno razlikuje od odraslog. U srednjem veku dete je,
čim je moglo da živi van fizičke brige majke, pripadalo svetu odraslih.
Navedeni autor ističe da se pojam detinjstva pojavio u porodičnom životu buržoazije XVII
veka i on se sastojao u jednom posebnom stavu prema detetu. Pored toga, moralisti i
sveštenici tog perioda su nastojali da u vaspitanje i obrazovanje uvedu organizovane metode
discipline, radi zaštite dece kao "nevinih bića", "Božjih stvorenja".
