Predmet:
Ekološki menadžment
SEMINARSKI RAD
Tema:
Ekološki menadžment u funkciji zaštite i unapređenja
životne sredine
Mentor: Student:
dr Slađana Vujić
4
1. OSNOVNE KARAKTERISTIKE ŽIVOTNE SREDINE I
EKOLOŠKOG MENADŽMENTA
Da bi se što bolje objasnio pojam ekološki menadžmenta, potrebno je da se objasni
definicija životne sredine, kao i problemi zagađenja životne sredine.
1.1 Definisanje pojma životne sredine
U svetu se razlikuju veliki broj definicija životne sredine. Jedna od definicija životne
sredineje da se pod njom podrazumeva prostor ili okolina, okolnosti u kojima bilo ko egsistira
(Blagojević, 2012).
Prema Zakonu o zaštiti životne sredine, životna sredina je skup prirodnih i stvorenih
vrednosti čiji kompleksni međusobni odnosi čine okruženje, odnosno prostor i uslove života
(Zakon o zaštiti životne sredine, 2018).
Životnu sredinu čoveka čine svi fizički, hemijski i biološki faktori van ljudskog tela, tj. pod
životnom sredinom čoveka podrazumevaju se abiotski faktori (zemljište, voda, vazduh, klima,
buka i dr.); sistem antropogenih tvorevina kao i sav ostali živi svet koji, međusobno povezani,
čine celovit interaktivni sistem koji je u stanju dinamičke ravnoteže.
Životna sredina jednog organizma uključuje:
fizičku ili abiotsku sredinu u kojoj on egzistira, odnosno geografsku lokaciju,
klimatske uslove i zemljište i
organsku ili biotsku sredinu, uklju
č
uju
ć
i sve
ž
ive organske materije i celokupni živi
svet iz okruženja, kao i populaciju kojoj organizam pripada.
1.2 Zagađenje životne sredine
Čovek svojim aktivnostima troši prirodne resurse i energiju i u životnu sredinu unosi velike
količine zagađujućih materija i energije. Promenom sastava vode, vazduha i zemljišta narušava
se prirodna ravnoteža koja se ogleda u poremećaju svih faktora životne sredine izazvane
5
njihovom nemogućnošću da na prirodan način obavljaju razmenu materija. Posledice su
izumirnje i nestajanje mnogih populacionih grupa i ugrožavanje zdravlja ljudi.
O zagađenju životne sredine može se govoriti u trenutku kada u istu dospe neka supstanca u
količini koja prevazilazi mogućnosti svoje razgradnje, izazivajući negativne posledice.
Zagađujuće materije (polutanti) su supstance čije ispuštanje u životnu sredinu utiče ili može
uticati štetno na prirodni sastav, osobine i integritet životne sredine.
Od svog nastanka, pa sve do danas, čovek je razvijao strategije pomoću kojih bi eksploatisao
prirodu, ali istovremeno i načine na koje bi je sačuvao. Razvoj nauke i tehnike, kao i
eksploatacija prirodnih resursa dovela je do uništavanja prirodne sredine i njenog zagađenja.
Porast stepena zagađenosti, izumiranje biljnih i životinjskih vrsta, povećan rast ljudske
populacije, kao i pojava nuklearnog oružja dovode do ozbiljne zabrinutosti za životnu sredinu i
njenu budućnost.
1.3 Definisanje pojma ekološkog menadžamenta
Izraz „ekološki menadžemt“ je savremenom porekla, koji se sve češće upotrebljava. U svetu
se koriste više različitih pojmova, koji se manje ili više odnose na iste probleme. Tako se koriste:
„environmental management”, zatim “ecological management” ili “eco-management”.
Pored toga što postoje različiti pojmovi koji se u svetu koriste za ekološki menadžment,
razlikuju se i veliki broj definicija ekološkog menadžmenta. Međutim, opšte prihvaćena i
univerzalna definicija menadžmenta životne sredine ne postoji. Jedna od definicija ekološkog
menadžemnta je da se pod ekološkim menadžmentom podrazumeva proces kojim se usmerava,
planira, motiviše, organizuje, koordinira i kontroliše privredna ili druga aktivnost u oblasti
ekologije, u vezi sa ekologijom, na ekološki način ili radi ostvarivanja ciljeva koji se sastoje pre
svega u domenu ekologije (Kolomejceva-Jovanović, 2002).
Pored toga, ekološki menadžment predstavlja sisem upravljanja zaštitom životne sredine,
koji za cilj ima da u industriji i drugim granama uspostavi sistematizovan i jedinstven pristup
koji obezbeđuje da razlozi koji se tiču životne sredine postanu sastavni deo biznis strategije i
prakse.
1.4 Ciljevi ekološkom menadžmenta
