U L A Z N I U R E Đ A J I - U V O D
Ulazni uređaji
se koriste za unošenje podataka u neku vrstu mašine, najćešće u računar.
Ulazni uređaji koji su nam napozunatiji tj. oni koje najčešće koristimo su tastatura i miš. Mimo
ovih uređaja postoji još mnogo ulaznih uređaja koji nam omogućavaju lakši rad na računaru I
brzo dobijanje željenog rezultata . Neke od ovih uređaja ćemo detaljno opisati kroz ovu temu.
Ulazne uređaje delimo na 5 velikih celina i to:
1. Tekstualni ulazni uređaji,
2. Pokazivački ulazni uređaji,
3. Igrači,
4. Slikovni-video ulazni uređaji i
5. Zvučni ulazni uređaji;
TEKSTUALNI ULAZNI UREĐAJI
Alfanumerička tastatura
- koristi se za unos brojeva, slova i specijanlih karaktera.
Računarska tastatura
Tastatura
je skup tastera koji su organizovani u jednu celinu i njihova svrha je da
omogućavaju slanje signala nekom aparatu. Svaka tipka na tastaturi obično ima
jedinstvenu funkciju, ali u praksi zbog komfora operatera i zbog praktičnosti u izgradnji
tastature nekim tipkama dodeljuje se više funkcija, a isto tako je moguće imati taster s
istom funkcijom na više mesta. Tastatura je, dakle jedna od najčešćih ulaznih jedinica
kod računara.
Tastatura je ulazni uređaj pomoću kojeg upravljamo računarom, te unosimo znakove i
tekst.
Iako današnje tastature sadrže 104 tipke, one mogu izvesti mnogo više znakova i funkcija
kombinovanjem postojećih da bi se dobio neki znak ili ostvarila neka naredba. Neke tipke uopšte
i ne proizvode neki znak, nego služe kao tasteri pomoću kojih dobijamo druge znakove i operacije
(npr. Ctrl ili Alt).
Vrste tastatura
Postoji više vrsta tastatura odnosno rasporeda tipki na tastaturi. Najviše korišćen je QWERTY
raspored (U Bosni i Hercegovini se koristi QWERTZ, dok imamo i francuski AZERTY raspored te
mnoge druge) koji se koriste većinom u Americi i Evropi, kao i ostatku svieta, dok postoje i
posebne vrste tastatura namenjene za arapski, kineski, grčki ili neki drugi alfabet. Većina
današnjih tastatura sadrži tipke sa slovima, numeričke, funkcijske i kontrolne tipke.
Slika 1 - QWERTY raspored tipki
Kako tastatura radi?
Unutar tastature se nalazi matrica na kojoj su poređani gumeni svodovi na kojima se konačno
nalaze tipke. Kada je neka tipka pritisnuta ona dodiruje matricu koja potom šalje signal (u
zavisnosti koju tipku smo pritisnuli) koji se dekodira pomoću procesora koji se nalazi u tastaturi.
Kada se utvrdi koji je signal u pitanju on se šalje putem kabla (koji je priključen na matičnu ploču)
na računar. Konačno, operativni sistem prihvata taj dekodirani signal i to je završni čin, tada
vidimo rezultat. Sve ovo se, naravno, događa jako brzo te skoro nikad nema kašnjenja u prenosu
signala sa tastature na računar.
Slika 2 - Unutrašnjost tastature i njena matrica
Delovi mehaničkog miša
1. Kugla koja se pomera pomeranjem miša
2. X i Y cilindri koji prenose pokrete i pričvršćeni su za kuglu
3. Optički miš koji dešifrira mehanička pomeranja
Delovi optičkog miša
1. Infracrveni LED-ovi koji svijetle kroz cilindrične rupe
2. Senzori koji skupljaju raspored svjetlosnih signala i pretvaraju ih u X i Y ose
Vrste miševa
Danas se miševi proizvode za PS/2 i USB priključcima, dok je postojala i stara verzija sa serijskim
priključkom. U budućnosti PS/2 se planira potpuno zameniti (ako već I nije zamenjana) sa USB
standardom.
Takođe, miševi sa kuglom su zastareli, tako da se danas najviše koriste optički miševi, dok se
bežični i laserski miševi još uvijek probijaju na tržište običnih korisnika zbog još uviek relativne
skupoće. Do danas postoji nekoliko vrsta miševa:
Miš sa kuglom
Optički miš
Bežični miš
o
RF miš
o
Bluetooth miš
Laserski miš
Biometrički miš
Istorijat
Prvi put je predstavljen od strane Apple-a. U PC svetu prihvaćen je pojavom Windowsa 3.1.
