VISOKA ŠKOLA „CEPS-CENTAR ZA POSLOVNE STUDIJE“ KISELJAK
Studijski program:
POSLOVNA EKONOMIJA
Smjer:
MENADŽMENT
SEMINARSKI RAD
Predmet: Javne finansije
Tema: KLASIFIKACIJA JAVNIH PRIHODA
Profesor:
Student:
doc. dr Milinko Ranilović
Emina Bojić
Kiseljak, 2017.
2. POJAM JAVNIH PRIHODA
Izvršavanje brojnih i obimnih funkcija i zadataka koje u savremenim uslovima ima država
nužno nalaže postojanje odgovarajućih sredstava. Naime,da bi moglo uopšte da pristupi izvršenju
javnih rashoda,savremena država mora da raspolaže odgovarajućim javnim prihodima. U toku svog
istorijskog razvoja ,javni prihodi su se pojavljivali u brojnim oblicima i bili su predmet brojnim
transformacija. Mnogi raniji postojeći oblici i vrste javnih prihoda su vremenom nestali, ali su se
pojavljivali i novi, u skladu sa vladajućim ekonomskim, socijalnim i političkim prilikama.
Društveni ili javni prihodi predstavljaju novčana sredstva koja država prikuplja radi
pokrivanja društvenih rashoda. Prema tome, društveni prihodi predstavljaju sredstva koja imaju
osnovnu nameru – pokrivanje ili finansiranje društvenih funkcija. To su sredstva koja služe za
zadovoljavanje opštih i zajedničkih društvenih potreba. Javni prihodi se formiraju uglavnom kroz
sistem raspodele i preraspodele nacionalnog dohotka. Analogno tome, velikim delom njihovo
formiranje je opredeljeno odnosima u proizvodnji. Otud država raspolaže raznovrsnim prihodima
čija visina i struktura zavise od političkih , ekonomskih , socijalnih i drugih faktora unutar svake
privrede.
Javni prihodi imaju brojne karakteristike, među kojima treba posebno izdvojiti slijedeće
Obaveznost koju utvrđuje država
Ubiru se po pravilu u novcu
Ubiru se redovno godišnje
Služe za podmirivanje javnih potreba
Ne podležu zakonima tržišta
Njihovo trošenje ne dovodi u pitanje postojeću imovinu
3
3. KLASIFIKACIJA JAVNIH PRIHODA
KLASIFIKACIJA JAVNIH PRIHODA
REDOVNI
NEREDOVNI
Nefiskalni
Fiskalni
1.Javni dug
1. Pokloni
1. Takse
2.Vanredni dug
2. Domenski prihodi
2. Doprinosi
2.1. vanredni prihodi
3. Drzavne ustanove
3. Parafiskaliteti
2.2.vanredni porezi
3.1. komercijalne
4. Porezi
2.3.prodaja imovine
3.2. nekomercijalne
4.1 monizam
4.Drzavna preduzeća
4.2 pluralizam
4.1. finansijski razlog
4.2.1. iz imovine
4.2 ekonomski razlog
4.2.1.1 u statici
4.3. socijalno-politicki razlog
4.2.1.2 u dinamici
4.2.2. iz prihoda
4.2.2.1 objekni
4.2.2.2. subjektni
4.2.3.iz rashoda
4.2.3.1 na potrošnju
4.2.3.2. fiskalni monopoli
4.2.3.3. carine
Tabela 1. Klasifikacija javnih prihoda
Javni prihodi mogu imati različite oblike. Kao glavni oblici javnih prihoda javljaju se
prihodi iz javne imovine, porezi, doprinosi, takse, parafiskalni prihodi, javni dug, sredstva iz
trezora i sredstva koja dobijaju novom monetarnom emisijom kao i pokloni. Koju će važnost imati
4
