Otpadne vode iz farmaceutske industrije

VISOKA TEHNIČKA ŠKOLA STRUKOVNIH STUDIJA

U ZRENJANINU

Tamara Karanjac

OTPADNE VODE IZ FARMACEUTSKE

INDUSTRIJE

Završni rad

Zrenjanin, 2015. god.

VISOKA TEHNIČKA ŠKOLA STRUKOVNIH STUDIJA

U ZRENJANINU

OTPADNE VODE IZ FARMACEUTSKE

INDUSTRIJE

Završni rad

Tamara Karanjac Mentor

Br. indeksa 116/11 prof. dr Danijela Jašin

Zrenjanin, 2015. god.

1. UVOD

Otpadne vode su mešavina vode i otpadaka iz stanova, javnih građevina, sa javnih
površina i industrije. One su higijenski značajne zbog sadržine štetnih i toksičnih
materija koje mogu zagaditi zemljište, vodu i vazduh, a time i ugroziti zdravlje ljudi.

Razlaganjem otpadaka u otpadnim vodama nastaju kiseonik, ugljendioksid, amonijak,
metan, vodoniksulfid, merkaptani i dr.. Oni zagađuju životnu sredinu (zemljište, vodu,
vazduh).

Po poreklu otpadne vode mogu biti:

1. Fekalne - komunalne (od ljudi i životinja)
2. Sa javnih i drugih površina (površinske, atmosferske)

3. Iz industrije

Otpadne vode se najčešće razgrađuju kombinovano. U prvoj fazi dok ima rastvorenog
kiseonika razgradnja je aerobna, a nakon toga anaerobna. Na kraju se dobija stabilna
otpadna voda sa razloženim organskim materijalom.

Na stepen zagađenosti otpadne vode organskim materijama ukazuje količina kiseonika
potrebna za njihovu oksidaciju. Utrošena količina kiseonika se naziva biohemijska
potrošnja kiseonika (BPK).

Za ocenu stepena zagađenosti otpadnih voda se koristi i određivanje:

hemijske potrošnja kiseonika (HPK)

količine rastvorenog kiseonika

nitrita

nitrata

suspendovanih materija

rastvorljivih materija

prisustva specifičnih jedinjenja i elemenata (Pb, As, Hg i dr.)

Proces otklanjanja otpadnih voda započinje njihovim prikupljanjem, a završava se
upuštanjem u konačni prijemnik (zemljište, vodu).

Prikupljanje otpadnih voda obavlja se u odgovarajućim sabirnim sudovima (WC šolja,
umivaonici, kade, sudopere, slivnici, bazeni itd.) na mestu nastanka.

Transport otpadnih voda obavlja se kanalizacionim sistemom do mesta gde se upuštaju
u prijemnik (zemljište, vodu).

Prečišćavanje otpadnih voda se obavlja da bi se sprečilo zagađivanje zemljišta, vode i
vazduha, očuvao prirodni prijemnik za druge namene (vodosnabdevanje, rekreacija i
dr.) i zaštitio vodeni svet.

Radi utvrđivanja upotrebljivosti vode za određene namene vršimo klasifikaciju voda.
Klasifikacijom voda vrši se opšta podela voda u klase i određuju opšti pokazatelji i
granice njihovih dozvoljenih vrednosti za pojedine namene.

Uredbom o klasifikaciji voda utvrđuje se, prema stepenu i zagađenosti i nameni, opšta
podela voda na četiri klase:

I klasa

– vode koje se u prirodnom stanju ili posle dezinfekcije mogu

upotrebljavati za piće i u prehrambenoj industriji,

II klasa

vode koje su podesne za kupanje, rekreaciju i sportove na vodi, kao i

vode koje se uz uobičajene metode obrade ( koagulacija, filtracija i dezinfekcija)
mogu upotrebiti za snabdevanje naselja vodom za piće i u prehrambenoj
industriji,

III klasa

– vode koje se mogu upotrebiti ili iskoristiti za navodnjavanje i u

industriji, osim prehrambene,

IV klasa

– vode koje se mogu upotrebljavati za druge namene samo posle

odgovarajuće obrade.

Zakonska regulativa:

Trenutno važeća zakonska regulativa u oblasti zaštite voda od

zagađenja u Republici Srbiji obuhvata:



Uredba o klasifikaciji vodotoka ( ,,Sl. glasnik SRS" br. 5 /68 ),



Uredba o klasifikaciji voda (,,Sl. glasnik SRS" br. 5 /68 ),



Pravilnik o opasnim materijama u vodama ( ,,Sl. glasnik RS" br. 31 / 82 ).

Cilj ovog završnog rada je predstavljanje porekla otpadnih voda u farmaciji, njihovog
sastava i načina njihovog tretmana i prečišćavanja.

prihvatljivom sadržaju mikroorganizama. Evropska Farmakopeja 6. izdanje razlikuje još
jednu vrstu vode – voda visoke čistoće (Highly Purified Water, HPW). Zahtevi za
kvalitet ovog tipa vode u srazmeri su sa zahtevima vode za injekcije, sa izuzetkom
načina pripreme.

2.2. Prečišćena voda

Prečišćena voda se koristi za izradu različitih farmaceutskih preparata, izuzev onih koji
moraju biti sterilni i apirogeni, osim ako nije na drugi način propisano i potvrđeno.

Dobija se iz vode koja u skladu sa regulativama za vodu namenjenu za ljudsku upotrebu
(vodu za piće) postupcima destilacije (najfiniji), demineralizacije (tj. jonske izmene -
najgrublji) ili nekim drugim pogodnim metodama npr. reverzne osmoze, ultrafiltracije,
elektrodijalize, ultravioletne oksidacije.

Prečišćena voda mora biti bistra tečnost, bez boje i mirisa, a pH treba da je između 5 i 7.
Ispitivanje stepena čistoće podrazumeva ispitivanje:

bistirne (bez zamućenja)

boje (bezbojna)

pH (od 5,0 do 7,0)

sadržaj sulfata do 0,2ppm, teških metala do 0,1ppm, jona Ca do 0,01ppm,

do 0,2ppm

Cl (do 0,5ppm)

određivanje ostataka nakon isparavanja (najviše sme iznositi 1mg/100cm

tj.

0,001%)

Prema evropskoj farmakopeji, postoje dve kategorije vode:

Prečišćena voda za dalju