2
UVOD
Specifikacije CORINE land cover projekta definisane su kroz CORINE program. Cilj projekta je
izrada tematskih karata zemljišnog prekrivača za veštačke površine na teriroriji Republike
Srbije.Veštačke površine podražumevaju sve površine nastale kao rezultat ljudskog delovanja
(urbana područja, deponije, kamenolomi, zidani ribnjaci i sl.).
Od 1985. do 1990. Evropska Komisija (European Commission) sprovela je CORINE program-
Koordinacija informacija o životnoj sredini (Coordination of Information on the Environment).
Tokom ovog perioda, napravljen je informacioni sistem o stanju životne sredine u Evropi
(CORINE sistem), razvijene su metodologije i nomenklature i zatim usaglašene na nivou
Evropske Unije (EU). U okviru tog informacionog sistema, ključno mesto svakako pripada
CORINE land cover bazi podataka za referentnu godinu 1990. (CLC90). Odgovornost za
sprovođenje programa dobila je Evropska agencija za životnu sredinu (EEA). Ubrzo,
CORINE
land cover
je prepoznat od strane donosilaca odluka kao ključni set podataka za prostorne i
teritorijalne analize na različitim nivoima. U mnogim službama Evropske Komisije postoji
rastuća potreba za korišćenjem prostornih analiza u cilju integralne procene stanja životne
sredine. Na Dobris Konferenciji 1991. godine, evropski ministri za životnu sredinu postavili su
zahtev da program bude primenjen i na zemlje centralne i istočne Evrope koje su pokrivene
Phare programom. U skladu sa jednim od osnovnih principa programa koji se odnosi na redovno
ažuriranje baze podataka, 1999. godine počinju radovi na ažuriranju CORINE baze podataka za
referentnu godinu 2000-tu, a projekat je dobio naziv I&CLC2000. Ovaj projekat se sastoji od dve
osnovne komponente:
-IMAGE2000: pokriva sve aktivnosti vezane za prikupljanje Landsat satelitiskih snimaka,
ortorektifikaciju i pravljenje Evropskog i nacionalnih mozaika, i
-CLC2000: pokriva aktivnosti vezane za detektovanje i interpretaciju promena u Zemljinom
prekrivaču
4
Jedan od najčešćih predstavnika ovog sistema jeste QGIS (Kvantum GIS). To je slobodan softver
tj. aplikacija koji omogućava pregled, uređivanje, i analizu geopodataka. Ovaj sistem se može
povezati sa većinom srodnih baza podataka (vodoprivrednim, geografskim, geološkim, šumskim,
urbanističkim i sl.) kao i sa bazama podataka o popisu stanovništva, statističkim IS, tehnološkim
bazama podataka, bazama koje se odnose na zdravlje, kulturu, obrazovanje i druge osobine
stanovništva.
1.2. Veštačke površine prema CLC nomenklaturi
Veštačke površine prema CLC nomenklaturi čine:
1. Kontinuirano urbano područje (CLC kod 111),
2. Diskontinuirano urbano područje (CLC kod 112),
3. Industrijske ili komercijalne jedinice (CLC kod 121),
4. Putne i železničke mreže i prateće zemljište (CLC kod 122),
5. Luke (CLC kod 123),
6. Aerodromi (CLC kod 124),
7. Rudnici (CLC kod 131),
8. Odlagališta otpada (CLC kod 132),
9. Gradilišta (CLC kod 133),
10. Zelena urbana područja (CLC kod 141),
11. Sportski i rekreacioni objekti (CLC kod 142).
Veštačke površine podrazumevaju sve površine nastale kao rezultat ljudskog delovanja.
1.1.Urbana područja
1.1.1. Kontinuirana urbana područja
Kontinuirana urbana područja dodeljuje se kada urbane strukture i saobraćajne mreže
dominiraju površinom. > 80% kopnene površine prekrivaju su nepropusne karakteristike poput
zgrada, puteva i područja sa veštačkom površinom. Nelinearna područja vegetacije i golo tlo su
izuzetni
.
1.1.2.Diskotinuirano urbano područje
Diskontinuiranoj urbanom području dodeljen je kada su urbane strukture i transportne mreže
povezane sa vegetacijom oblastima i golim površinama prisutni i zauzimaju značajne površine u
diskontinuiranoj prostornog obrascu. Nepropusne karakteristike poput zgrada, puteva i
područja sa veštačkom površinom kreću se od 30 do 80% pokrivenosti zemljišta.
