VISOKA ŠKOLA PRIMENJENIH STRUKOVNIH STUDIJA
VRANJE
Seminarski rad
OSNOVNA I OBRTNA SREDSTVA
Profesor:
Student:
Suzana Stojanović, asist.
Marija Đorđević 379 PE-B
Vranje, 2019.
4
1. OSNOVNA SREDSTVA
1
Pod pojmom osnovnih sredstava se podrazumevaju sredstva u materijalnom obliku čiji je vek
upotrebe duži od godinu dana i koja tokom poslovanja zadržavaju svoj prvobitni fizički oblik.
Osnovna sredstva upotrebnom supstancom učestvuju u procesu rada, a samo alikvotni deo svoje
vrednosti prenose na gotove proizvode ili usluge u obliku amortizacije. Osnovna sredstva se ne
troše u punom iznosu, njihovo trošenje i reprodukovanje se odvija postepeno kroz više
sukcesivnih procesa reprodukcije. Osnovna sredstva za rad nisu tehnički deljiva u tome smislu da
ih se u jedan uložak u proizvodnju može uneti samo onoliko koliko će se utrošiti i reprodukovati
u tu ulošku.
Osnovna sredstva u funkciji jesu sva ona osnovna sredstva koja preduzeća koriste za obavljanje
svoje delatnosti Prema nomenklaturi, ona sredstva za rad čiji je vek upotrebe kraći od jedne
godine ne spadaju u osnovna sredstva. To su npr. sitan inventor, deo ambalaže, određene vrste
alata i slično.
Osnovna sredstva su vrlo heterogena i njihova struktura je različita u svakom preduzeću, a ona
zavisi, prije svega, od delatnosti preduzeća, vrste i veličine preduzeća, stepena tehničke
opremljenosti,stepena razvoja proizvodnih snaga u djelatnosti i grani itd.
Stalna (osnovna) sredstva prema standardima možemo kvalifikovati na:
a) stalna sredstva u obliku stvari
b) stalna sredstva u obliku prava i dugoročnih razgraničenja.
1.1. Stalna (osnovna) sredstva u obliku stvari
U stalna sredstva u obliku stvari spadaju:
zemljište
građevinski objekti
oprema
šume i dugogodišnji zasadi
osnovno stado
Zemljište predstavlja sredstvo samo onda kada služi u poljoprivredne svrhe bilo da se koristi za
lokaciju preduzeća ili,da je opšti,osnovni predmet rada na kojem se obavlja proces proizvodnje
(poljoprivredno zemljište).
Građevinki objekti jesu vrste zgrada (pogonske, skladišne, upravne), hidrograđevinski objekti
(kanali, brane, akumulacioni bazeni), saobraćajni objekti, objekti za prenos električne energije,
rudarski radovi i dubinska bušotina.
1
Više,Beberović Š.,Stavrić B.,Šunjić M.,Ekonomika preduzeća,treće dopunjeno izdanje,2000,str.197.
