EKONOMSKI FAKULTET
SEMINARSKI RAD
Predmet:
Benčmarking
Tema:
Analiza inostranih iskustava u oblasti
primjene
benčmarkinga i unapređenje konkurentske
sposobnosti preduzeća
Smjer:
Menadžment i poduzetništvo
Ciklus studija:
II - Master studij
MENTOR: STUDENT:
, 2011. godine
S A D R Ž A J
1. UVOD...........................................................................................................
1
2. USLOVI SAVREMENOG POSLOVANJA...................................................
2
2.1. Globalizacija tržišta kao trend novog milenijuma....................
2
2.2. Uloga tržišnih informacija za poslovnu izvrsnost.....................
3
3. BENČMARKING I POSTIZANJE POSLOVNE IZVRSNOSTI..................
5
3.1. Pojmovno određenje benčmarkinga.............................................
5
3.2. Benčmarking i njegova primjena..................................................
5
3.3. Tipovi benčmarkinga.........................................................................
7
3.4. Osnovne faze realizacije procesa benčmarkinga......................
8
3.5. Mogućnosti primjene benčmarkinga u svim tipovima
organizacije......................................................................................................
11
4. KONKURENTSKA SPOSOBNOST PODUZEĆA NA GLOBALNOM
TRŽIŠTU........................................................................................................
13
4.1. Konkurentnost u drugim zemljama............................................
13
4.2. Analiza konkurentnosti (benčmarking).....................................
14
5. ANALIZA INOSTRANIH ISKUSTAVA U OBLASTI PRIMJENE
BENČMARKINGA.......................................................................................
15
5.1. Iskustvo Japana.................................................................................
15
5.2. IBM i benčmarking...........................................................................
19
5.3. Xerox i postizanje poslovne izvrsnosti primjenom
benčmarkinga..................................................................................................
20
Drugi dio daje naglasak na ulogu i značaj benčmarkinga kao posebne
discipline, primjene u modernoj ekonomiji svijeta i ukazuje na važnost
realizacije faza benčmarkinga.
Treći dio rada ističe značaj konkurentske sposobnosti poduzeća, i na taj način
ostvarivanja zavidne pozicije na globalnom tržištu.
Analiza poslovanja inostranih poduzeća sumirana u četvrtom dijelu,
naglašava ulogu benčmarkinga koji nas usmjerava na korištenje tehnika i
koncepta kao sredstva za unapređenje i uključivanje u tokove globalne
ekonomije.
Dolazimo do zaključka o nužnosti posmatranja i analiziranja dostignuća
velikih međunarodnih preduzeća, čime je data varijanta učenja na iskustvu
svjetskih tržišnih lidera i zauzimanje stabilne tržišne pozicije.
1
2. USLOVI SAVREMENOG POSLOVANJA
2.1. Globalizacija tržišta kao trend novog milenijuma
Tehnološki razvoj je glavni činilac koji kreira promjene koje se dešavaju u
savremenoj privredi.Razvoj tehnologije rezultovao je informacionim društvom
i umreženošću savremenog svijeta u komunikacionom smislu.
Nivo tehnoloških promjena zahtjeva i nov pristup u izučavanju poslovanja
poduzeća.Tehnološki razvoj doprinio je i ostvarivanju procesa globalizacije,
koji predstavlja umrežavanje svih djelova ljudskog društva(od nauke, preko
međunarodne politike do ekonomije).
Globalizacija tržišta imala je svoje ishodište u formiranju međunarodnih
organizacija za ekonomsku saradnju(poput MMF-a, Svjetske banke,OECD-a,
STO itd).Međutim, ključni faktor koji je omogućio globalizaciju tržišta jeste
primjena novih tehnoloških dostignuća, koja su omogućila izuzetno povećanje
produktivnosti poslovanja.
Ekonomska
globalizacija realizuje se kroz :
globalizaciju trgovine,
globalizaciju proizvodnje i
globalizaciju financijskih tržišta
.
1
Na globalnom planu definišu se smjernice održivog razvoja, koji treba da
uspostavi ravnotežu između ciljeva ekonomskog razvoja s jedne strane, i
socijalnog razvoja s druge strane, uvažavajući potrebu za unapređivanjem i
zaštitom životne sredine.Zahvaljujući razvoju infrastrukture na globalnom
nivou, sve je veći broj proizvoda i usluga dostupan svuda u svijetu čime je
zadovoljen širi spektar interesa.
Smatra se da postoji nekoliko faktora koji su uslovili globalizaciju tržišta.
Ti
faktori
su sljedeći:
porast sličnosti između tržišta,
smanjivanje carinskih barijera i
strategijska uloga tehnologije.
2
Zahvaljujući razvoju infrastrukture na globalnom nivou, sve je veći broj
proizvoda i usluga dostupan svuda u svijetu.Proces globalizacije tržišta
uslovljen je razvojem međunarodne trgovine u posljednjih 50
godina.Smanjivanje ili otklanjanje carinskih barijera pospješili su proces
svjetske trgovine, što je dovelo do stvaranja uslova za snažniju interakciju i
komuniciranje između bliskih tržišta.Razvoj tehnologije nije uticao samo na
razvoj određenih industrija već i na homogenizaciju tržišta.
1) Đorđević, D., Đekić, I.,
Osnove upravljanja kvalitetom,
Teagraf, Beograd, 2001., str. 15.
2) Subhash Jain,
International Marketing management,
South-Western College Publishing, Cincinnati, Ohio, 1996., str.
34.
koji su najbolji putevi da se vodi informacioni sistem preduzeća, na
način koji omogućava da kvalitetni podaci budu lako i brzo dostupni
onima koji donose odluke u kompaniji.
3) Kotler Philip,
Kako kreirati, ovladati i dominirati tržištem,
Adižes, Novi Sad, 2003., str. 95.
3
Vrste potrebnih informacija prikazane su u tabeli 1.
Prema Kotleru istraživači tržišta razlikuju
tri
pristupa prikupljanja
informacija međusobno različitih po trošku i vrijednosti.Prema trošku(od
manjeg ka većem), one se djele na:
opservaciju,
sekundarne i
primarne podatke.
Izvršno rukovodstvo preduzeća može da sazna znatnu količinu informacija iz
opservacije.Japanska izreka kaže:“Ne posmatraj nečija usta, već
stope“.Rukovodstvo može mnogo toga saznati proučavajući kako njihovi kupci
koriste kupljeni proizvod.Također, mnogo toga može se saznati iz obilaska
mjesta prodaje konkurencije.Iako opservacija ne daje precizne ili sistematske
dokaze, svakako pruža sugestije ili smjernice koje mogu da budu od izuzetne
koristi prilikom sprovođenja analitičkih istraživanja.
Tabela 1. Vrste potrebnih informacija
Makrookruženje
Demografski trendovi
Ekonomski trendovi
Trendovi u stilu života
Tehnološki trendovi
