2
Istorijski razvoj prekršaja
•
PREKRŠAJ, KAO JEDNA VRSTA NEDOZVOLJENOG
LJUDSKOG PONAŠANJA, ZA KOJE DRŽAVNI ORGANI
KAŽNJAVAJU, PREDSTAVLJA JAVNOPRAVNI KAZNENI
DELIKT U ČIJOJ PRAVNOJ PRIRODI DOLAZE DO
IZRAŽAJA MJEŠOVITE KARAKTERISTIKE KRIVIČNOG
DJELA I PROTIVLJENJA NAREDBAMA UPRAVE.
•
PREKRŠAJNO PRAVO PREDSTAVLJA GRANIČNO
PODRUČJE DVIJE GRANE PRAVA – KRIVIČNOG PRAVA
I UPRAVNOG PRAVA.
4
•
U SMISLU SADAŠNJIH KARAKTERISTIKA PREKRŠAJA,
PREKRŠAJI SE JAVLJAJU ZNATNO KASNIJE (XVI I XVII
VIJEK). PRVI PUT SE SUSREĆU U STATUTIMA
SAMOSTALNIH PRIMORSKIH GRADOVA. IAKO SU OVA
PRAVILA SVRSTAVANA U AUTONOMNO KRIVIČNO
PRAVO, ONA SU PO SVOJIM OBILJEŽJIMA IMALA
PREKRŠAJNOPRAVNU PRIRODU (UČINILAC TAKVOG
DELIKTA OBAVEZAN JE DA PRESTANE SA SVOJIM
PONAŠANJEM, DA NADOKNADI PROUZROKOVANU
ŠTETU ILI DA PLATI NOVČANU GLOBU).
5
•
NAJZNAČAJNIJI FAKTIČKI RAZLOZI ZBOG KOJIH SE
PREKRŠAJI KASNIJE IZDVAJAJU IZ OBLASTI
KRIVIČNOG PRAVA I SVRSTAVAJU U UPRAVNO
PRAVO, VEZANI SU ZA NAGLI RAZVOJ DRŽAVNE
UPRAVE. ZA RAZLIKU OD KRIVIČNIH DJELA ZA KOJA
KAŽNJAVA SUD, ZA UČINJENE PREKRŠAJE
KAŽNJAVA UPRAVA (TADAŠNJI NAZIV ZA
PREKRŠAJNO PRAVO BIO JE “POLICIJSKO PRAVO”).
•
POSLE BURŽOASKIH REVOLUCIJA JAVLJA SE
TEŽNJA DA SE KAŽNJAVANJE ZA PREKRŠAJE
PREPUSTI SUDOVIMA.
7
•
ZBOG FEDERALNOG UREĐENJA TADAŠNJE DRŽAVE,
OD DONOŠENJA USTAVNIH AMANDMANA SFRJ,
RAZDVOJENE SU NADLEŽNOSTI FEDERACIJE I
REPUBLIKA. REPUBLIKE SU POSTALE NADLEŽNE ZA
PROPISIVANJE, ORGANIZACIJU NADLEŽNIH ORGANA I
KAŽNJAVANJE ZA PREKRŠAJE IZ DOMENA REDOVNE
NADLEŽNOSTI SUDIJA ZA PREKRŠAJE, DOK JE
FEDERACIJA PROPISIVALA NAROČITE UPRAVNE
PREKRŠAJE, O KOJIMA SU ODLUČIVALI POSEBNI
ORGANI (CARINSKI, PORESKI I SPOLJNOTRGOVINSKI
PREKRŠAJI).
