Bosna i Hercegovina
Federacija Bosne i Hercegovine
KANTON SARAJEVO
Ministarstvo obrazovanja i nauke
Bosnia and Herzegovina
Federation of Bosnia and Herzegovina
CANTON SARAJEVO
Ministry of Education and Science
NASTAVNI PLAN PROGRAM za
peti razred d
evetogodišnje osnovne
škole
MAJ, 2008.
e-mail:
m[email protected]
,
www.monks.ba
Tel: +387 (0) 33 562-128, Fax: +387 (0) 33 562 -218
Sarajevo, Reisa D
žemaludina Čauševića
SADRŽAJ
Odluka o donošenju Nastavnog plana i programa za 5. razred devetogodišnje
osnovne škole ..................................................................................................
3
Nastavni plana za 5. razred
devetogodišnje osnovne š
kole ..........................
6
1. Programi obaveznih nastavnih predmeta
1.1. Bosanski / Hrvatski /
Srpski jezik i književnost
......................................
8
1.2. Strani jezik ................................................... ............................................
16
1.2.1. Engleski ........................................................................................
17
1.2.2. Francuski ......................................................................................
25
1.2.3. Njem
ački
......................................................................................
30
1.2.4. Arapski .........................................................................................
34
1.3. Matematika ............................................... ................................................
39
1.4. Priroda ......................................................................................................
49
1.5.
Društvo
................................................................................ .....................
57
1.6. Osnove tehnike .........................................................................................
62
1.7.
Kultura življenja .......................................................................................
71
1.8. Likovna kultura ........................................................................................
75
1.9.
Muzička / Glazbena kultura
.....................................................................
85
1.10. Tjelesni i zdravstveni odgoj ....................................................... .............
93
2. Djeca sa posebnim potrebama .............................................................. ......
99
2.1. Uvod .........................................................................................................
100
2.2.
Bosanski / Hrvatski / Srpski jezik i književnost
......................................
108
2.3. Matematika ...............................................................................................
111
2.4. Priroda ........................................... ...........................................................
114
2.5.
Društvo
.....................................................................................................
122
2.6.
Muzička / Glazbena kultura
................................................. ....................
127
2.7. Likovna kultura ........................................................................................
129
2.8. Tjelesni i zdravstveni odgoj .....................................................................
139
3. Vjeronauka/Vjeronauk .................................................................................
Islamska Vjeronauka/Vjeronauk
141
Katolička Vjeronauka/Vjeronauk .................................................................
151
Pravoslavna Vjeronauka/Vjeronauk .............................................................
4.
Profil i stručna sprema n
astavnika ..........................................................
180
4
O
brazloženje:
U skladu sa
čl. 3. i 118. Zakona o osnovnom odgoju i obrazovanju (“Službene
novine Kantona Sarajevo” br. 10/04 i 21/06), utvrđena je obaveza devetogodišnjeg
osnovnog obrazovanja za svu djecu koja su školski obveznici u skladu sa Zakonom.
U tom smislu članom 118. Zakona je utvrđeno da, citiramo:
«Školske 2004/2005. godine škole će upisati u osmogodišnju školu djecu koja
do 01.03.2004. godine navršavaju 6 godina, a u devetogodišnju školu djecu koja do
01.03.2004. godine navršavaju 5 i po god ina života.
Od školske 2005/2006. godine sva djeca dorasla za upis u školu, u skladu sa
ovim zakonom, upisaće se u I razred škole u devetogodišnjem trajanju.»
U Kantonu Sarajevo smo se odlučili da prelazak na devetogodišnje
obrazovanje započne u skladu sa Koncepcijom osnovnog obrazovanja koja je urađena
na nivou Federacije BiH, što podrazumijeva postupan prelazak na devetogodišnje
obrazovanje, dakle opredijelili smo se da se u školskoj 2004/2005 započne
obrazovanje djece samo u prvom razredu deve
togodišnje osnovne škole, a da se u
ostalim razredima program uvodi sukcesivno.
U cilju realizacije navedene obaveze bilo je neophodno donijeti odgovarajući
Nastavni plan i program za devetogodišnju osnovnu školu. U saradnji sa ostalim
kantonima i Federal
nim ministarstvom obrazovanja i nauke urađen je Okvirni
nastavni plan i program za prvi, drugi treći i četvrti razred osnovne škole, koje smo u
Kantonu Sarajevo u prethodnim školskim godinama u potpunosti prihvatili i koji su
poslužili kao osnov za izradu Nastavnog plana i programa za prvi, drugi treći i četvrti
razred devetogodišnje osnovne škole Kantona Sarajevo, a sve u cilju olakšane
pokretljivosti učenika.
Takođe je po istoj proceduri urađen Model Nastavnog plana i programa za peti
razred devetogodišnje osnovne škole koji je potvrđen od strane Koordinacije
ministara obrazovanja u FBiH:
U Kantonu Sarajevo smo se odlučili da izvršimo evaluaciju u pogledu
uspješnosti i primjerenosti nastavnog plana i programa za prva četiri razreda
devetogodišnje osnovne škole, te da se u skladu sa dobijenim rezultatima izvrše
odgovarajuće korekcije tih programa, što će biti osnov i za kvalitativnu doradu
Modela nastavnog plana i programa za peti razred devetogodišnje osnovne škole, čija
primjena treba da započne od školsk
e 2008/09. godine
U tom smislu Ministar obrazovanja i nauke Kantona Sarajevo, formirao je
stručni tim učitelja/nastavnika/profesora razredne nastave, koji su izvršili analizu
nastavnog plana i programa za I, II, III, IV i V razred devetogodišnje osnovne škole.
Definisana su područja analize (razvojna primjerenost, povezanost i
ujednačenost sadržaja i ishoda, logička povezanost različitih predmetnih područja u
tematske i druge cjeline), a u analizu su bili uključeni nastavnici koji su realizirali
nastavu u
I, II, III i IV razredu devetogodišnje osnovne škole, kao i primjeri iz prakse
koji argumentuju potrebu za promjenom (dječiji radovi, dokumentacija, planovi i
analize nastavnika). Rezultati analiza su bili dopunjeni i fokus grupama sa roditeljima
(šta su primijetili da je djeci bilo teško/lako, nerazumljivo, da li se sa nekim
sadržajima ne slažu i zašto, šta je bilo uspješno...) te su dati prijedlozi za izmjene, koje
je usaglasio stručni tim Ministarstva obrazovanja i nauke Kantona Sarajevo.
5
Izvršene su određene korekcije Nastavnog plana i programa za peti razred
devetogodišnje osnovne škole:
smanjen sedmični broj nastavnih sati za 3 časa
smanjen godišnji broj nastavnih sati sa 805 na 700
sedmični broj nastavnih sati iz predmeta Bosanski, hrvatski, srpski
jezik i
književnost smanje za 1 čas
sedmični broj nastavnih sati predmeta Društvo smanjen za 1 čas
sedmični broj nastavnih sati predmeta Kultura življenja smanjen za 1 čas
sadržaji predmeta Društvo, za koje je smatrano da nisu primjereni uzrastu
djeteta u
petom razredu devetogodišnje osnovne škole, su revidirani i
smanjeni za 1 čas
revidirani su i sadržaji predmeta Osnove tehnike
Nastavni plan i program zahtijeva kontinuirano praćenje, kako bi se nakon primjene u
praksi utvrdila područja u kojima su pot rebna poboljšanja, promjene, dopune i slično.
Imajući u vidu navedene činjenice riješeno je kao u dispozitivu.
Dostavljeno.
-
Svim osnovnim školama na području Kantona Sarajevo
-Prosvjetno-
pedagoškom zavodu
-Arhivi
7
1. PROGRAMI NASTAVNIH PREDMETA
ZASTUPLJENIH U PETOM RAZREDU
DEVETOGODIŠNJE OSNOVNE Š
KOLE
